İqtisadi gücün göstəricilərindən biri isə ərzaq təhlükəsizliyinin təminatıdır
Prezident İlham Əliyev güclü Azərbaycan qurdu. Elə bir Azərbaycan ki, arxasında böyük "dayaq"ları olan düşməni diz çökdürdü. 30 il ərzində yağının viran qoyduğu böyük bir ərazidə genişmiqyaslı quruculuq işlərinə başladı və bunun sayəsində indi bütün Qarabağ və Şərqi Zəngəzur cənnətə çevrilməkdədir.
Hər bir qələbənin arxasında isə güclü iqtisadiyyat dayanır. Bu barədə dövlətimizin başçısının özü belə deyib: "İqtisadiyyat güclü olmasa, hərbi gücdən, siyasi gücdən söhbət gedə bilməz. Biz iqtisadi müstəqillik yaratmalı idik və yaratdıq. Artıq neçə ildir ki, Azərbaycan iqtisadi cəhətdən tam müstəqil ölkədir, heç kimdən asılı deyil, heç bir ölkədən asılı deyil, heç bir beynəlxalq maliyyə qurumundan asılı deyil... Güc toplamaq üçün, əlbəttə ki, düzgün siyasət aparılmalıdır... Mənim fəaliyyətimdə ölkəmizin gücləndirilməsi, beynəlxalq müstəvidə mövqelərimizin möhkəmləndirilməsi, ölkə daxilindəki proseslərin müsbət məcrada getməsi əsas vəzifə idi. Heç bir təzyiq, heç bir təhdid məni bu yoldan döndərə bilmədi. Çünki bir amalım var idi - güclü Azərbaycan qurmaq, torpaqlarımızı işğaldan azad etmək! Biz bu illər ərzində böyük, nəhəng layihələri icra etdik. Bu layihələr bizə imkan verdi ki, biz iqtisadi inkişaf baxımından dünyada qabaqcıl yerlərdəyik".
Məlumdur ki, ərzaq, enerji və nəqliyyat təhlükəsizliyini təmin edə bilməyən ölkələrdə adətən ciddi problemlər yaranır, onlar sərbəst yaşamaq imkanına malik olmurlar. Azərbaycan dövləti düzgün və məqsədyönlü siyasət yürüdərək bu istiqamətdə önəmli layihələr həyata keçirdi. İndi ölkəmizin həmin sahələrin hər birində əldə etdiyi nailiyyətlər bütün dünyaya bəllidir və xalqımız qazanılan uğurlardan layiqincə bəhrələnir. Ən önəmli cəhətlərdən biri də odur ki, iqtisadi gücü artırmaq üçün hər sahədə işlər davamlı xarakter daşıyır.
Ərzaq təhlükəsizliyi məsələsinin üzərində dayanaraq qeyd edək ki, "Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı, balıqçılıq və akvakultura məhsullarının istehsalı və emalı sahələrinin inkişafına dair 2026-2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı" bu istiqamətdə atılan növbəti mühüm addımdır. Strateji xarakter daşıyan bu sənəd Prezident İlham Əliyevin uzaqgörən siyasətinin daha bir nəticəsidir. Dövlətimizin başçısının eləcə də bu il mayın 25-də kənd təsərrüfatının inkişafı ilə əlaqədar keçirdiyi müşavirədə qoyulan məsələlər nəticə etibarilə xalqın ərzaqla təminatının daha da yaxşılaşdırılması üçün yeni yollar açır.
Məlumdur ki, indiyə qədər Azərbaycanda kəndlilərin torpaq vergisindən azad olunması, taxıl əkini üçün hər hektara görə 40 manat subsidiyanın verilməsi, aqroparkların yaradılması və aqrolizinq sisteminin tətbiqi ilə kənd təsərrüfatı texnikası ilə təminat kimi əhəmiyyətli tədbirlər həyata keçirilib. Bu işlər öz müsbət təsirini göstərib. Lakin ekspertlərin də qeyd etdiyi kimi, dünya yeni çağırışlar qarşısındadır və bu çağırışlara vaxtında cavab vermək lazımdır. Yeni texnoloji üsulların və suvarma sistemlərinin tətbiqi ilə kənd təsərrüfatında məhsul istehsalının artırılmasına, bazarın yerli məhsullarla təminatına və əlbəttə ki, ərzaq mallarının qiymətinin daha da ucuzlaşmasına nail olmaq mümkündür. Sözügedən dövlət proqramının da əsas məqsədi elə budur.
Azərbaycan bu günədək öz ərzaq təhlükəsizliyini təmin etmək istiqamətində mühüm nəticələr əldə edib. Ölkə əsas kənd təsərrüfatı məhsulları, o cümlədən meyvə-tərəvəz və bostan bitkiləri üzrə daxili tələbatı 100 faizdən çox ödəyərək idxaldan asılılığı azaldıb. Bunu əsas qida məhsulları üzrə özünü təminetmə səviyyələri də göstərir. Məsələn, meyvə-tərəvəz və bostan məhsulları üzrə bu göstərici 107, ət və ət məhsulları ilə 82-85, süd və süd məhsulları ilə 80-82, taxıl məhsulları ilə 60-65 faiz təşkil edir ( Göründüyü kimi, taxıl məhsulları ilə təminat ən çox idxaldan asılı olan sahədir).
Prezident İlham Əliyevin aqrar sektora aid strategiyası burada da məhz dayanıqlılığı təmin etməkdir. Sahəyə göstərilən dəstəyin bir nümunəsi dövlət büdcəsindən kənd təsərrüfatına və ərzaq təhlükəsizliyinə ayrılan vəsaitin həcminin 1.2 milyard manat civarında (təxminən 705 milyon dollar) müəyyən edilməsidir. Bu vəsaitin 42 faizi birbaşa ərzaq təhlükəsizliyi tədbirlərinə yönəldilir.
Təqdirəlayiq haldır ki, ölkəmiz Qlobal Ərzaq Təhlükəsizliyi İndeksi üzrə ardıcıl olaraq mövqeyini yaxşılaşdırır, Asiya-Sakit okean regionunda ən yaxşı nəticə göstərən ilk onluğa daxil olur.
Daxili istehsalın, emal sənayesinin inkişafı və işğaldan azad edilmiş ərazilərimizdə aparılan aqrar islahatlar ölkənin qida müstəqilliyini daha da gücləndirir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərdən söz düşmüşkən qeyd edək ki, Qarabağ və Şərqi Zəngəzura dönəcək əhalinin ərzaqla təminatı və bölgədə dayanıqlı kənd təsərrüfatının qurulması üçün Zəfərin ilk günündən genişmiqyaslı tədbirlər həyata keçirilməyə başlanılıb və onlar vüsətlə davam edir. Regionda aqrar infrastruktur bərpa edilir, müasir "ağıllı kəndlər" və aqroparklar salınır. Habelə sahibkarlara geniş gömrük və vergi güzəştləri tətbiq olunmaqla ərzaq təhlükəsizliyi təmin edilir. Yeni təsərrüfatlar yaradılır.
Ərazidə kənd təsərrüfatı təyinatlı torpaqlar minalardan təmizlənir, yararlı torpaqlar pasportlaşdırılır və əkin dövriyyəsinə qaytarılır. Zəngilanın Ağalı kəndində tətbiq olunan "ağıllı kənd" layihəsi kimi innovativ üsullarla kənd təsərrüfatı və ərzaq istehsalı avtomatlaşdırılır.
Bir sözlə, Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarında qida və kənd təsərrüfatı müəssisələri üçün əlverişli şərait yaradılıb. Ağdam və "Araz Vadisi İqtisadi Zonası" sənaye parklarında yerləşən ərzaq istehsalçılarına gömrük və vergi azadolmaları tətbiq edilir. "Böyük Qayıdışa dair I Dövlət Proqramı" çərçivəsində regionda heyvandarlıq, əkinçilik və digər ənənəvi təsərrüfat sahələrinin dirçəldilməsi üçün fermerlərə subsidiyalar, güzəştli kreditlər verilir və lizinq xidmətləri təqdim olunur.
Bölgəyə köçən əhalinin məskunlaşması və özünü ərzaqla təmin etməsi üçün aktiv məşğulluq tədbirləri görülür. Köçürülən sakinlər kənd təsərrüfatı alətləri, toxum və ev heyvanları ilə təmin edilərək kiçik ailə təsərrüfatlarını qurmağa həvəsləndirilir.
Bu strateji addımlar sayəsində təkcə işğaldan azad edilmiş bölgələrin daxili istehlakı deyil, həm də ölkənin ümumi ərzaq təhlükəsizliyi potensialı gücləndirilir. Azərbaycan bu və digər nailiyyətləri Prezident İlham Əliyevin müdrik rəhbərliyi ilə qazanıb. Xalqımız bunu yaxşı dərk edir və ona görə də dövlətimizin başçısını özünün alternativsiz lideri kimi dəyərləndirir.
Flora SADIQLI,
"Azərbaycan"
