Prezident İlham Əliyevin oktyabrın 2-də Yeni Azərbaycan Partiyasının VIII Qurultayındakı çıxışı ölkənin hazırkı inkişaf mərhələsinin mühüm xüsusiyyətlərindən birini aydın şəkildə ortaya qoydu: artıq bu gün suverenlik yalnız hüquqi kateqoriya və ya ərazi bütövlüyünün bərpasının nəticəsi kimi nəzərdən keçirilmir. Suverenlik Azərbaycanın xarici dünya ilə münasibətlərini qurduğu əsas prinsipə çevrilir.
Milli Məclisin deputatı Sevinc FƏTƏLİYEVA qəzetimizə açıqlamasında xatırladıb ki, dövlət başçısı çıxışında xarici siyasətlə bağlı səsləndirdiyi ən məzmunlu tezislərdən biri bu siyasətin elə qurulmasının vacibliyi idi ki, heç kim Azərbaycanın daxili işlərinə müdaxilə edə bilməsin: "Prezident İlham Əliyev vurğuladı ki, ölkəmizin nə kənar yardıma, nə də xarici himayəyə ehtiyacı var. Eyni zamanda o, bu prinsipi ölkənin ideoloji məkanının da xarici təsirlərdən qorunmasının zəruriliyi ilə əlaqələndirdi. İlk baxışdan bu yanaşma dövlət suverenliyi ilə bağlı ənənəvi mövqenin ifadəsi kimi görünə bilər. Lakin mövcud beynəlxalq şərait ona tamamilə fərqli məzmun qazandırır. Dünya getdikcə daha az proqnozlaşdırılan xarakter alır, böyük güclər arasında rəqabət güclənir, kiçik və orta dövlətlər isə getdikcə daha çox öz sərhədlərindən uzaqda qəbul olunan qərarlara uyğunlaşmaq zərurəti ilə üzləşirlər. Belə bir şəraitdə müstəqil xarici siyasət yürütmək qabiliyyəti real strateji resursa çevrilir. Prezidentin çıxışında səsləndirdiyi digər mühüm tezis də məhz bununla bağlı idi. Dövlət başçısı bəzi tanınmış ekspertlərin artıq Azərbaycanı orta güc hesab etdiklərini qeyd edərək, ölkənin iqtisadi müstəqilliyini və beynəlxalq nüfuzunu xüsusi vurğuladı. "Bizim taleyimiz öz əlimizdədir" fikri, əslində, Azərbaycanın son illərdə həyata keçirdiyi siyasi kursun fəlsəfəsini ifadə edir".
Bu modelin bir anda formalaşmadığını deyən S.Fətəliyeva bildirib ki, Prezident İlham Əliyev çıxışında yenidən Ulu Öndər Heydər Əliyevin müəyyənləşdirdiyi siyasi kursa müraciət edərək, onun başlıca xəttinin dəyişməz olaraq qaldığına - müstəqillik, dövlətçilik, iqtisadi sərbəstlik, güclü hərbi potensial və ölkənin öz resurslarından maksimum səmərəli istifadəyə diqqət çəkib. Eyni zamanda dövrün tələblərindən asılı olaraq taktiki, hətta strateji vəzifələrin dəyişə biləcəyi də vurğulandı.
Deputat qeyd edib ki, məhz varisliklə dəyişən şəraitə uyğunlaşmaq qabiliyyətinin vəhdəti prinsipial əhəmiyyət daşıyır: "Müstəqil xarici siyasət daxili dayanıqlılıq olmadan mümkün deyil. Xarici maliyyələşmədən, təhlükəsizlik təminatlarından və ya hər hansı bir siyasi güc mərkəzindən kritik dərəcədə asılı olan dövlətin fəaliyyət azadlığı istər-istəməz məhdudlaşır. Buna görə də Azərbaycanın siyasi modelində iqtisadi müstəqillik, enerji imkanları, nəqliyyat infrastrukturu və müdafiə potensialı diplomatiyadan ayrı mövcud deyil. Əksinə, bütün bu amillər müstəqil xarici siyasətin maddi əsasını formalaşdırır. Son illərin təcrübəsi bu qarşılıqlı əlaqəni xüsusilə aydın şəkildə nümayiş etdirdi".
Sevinc Fətəliyevanın fikrincə, İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra Azərbaycan yalnız döyüş meydanındakı vəziyyətin dəyişdirilməsi ilə kifayətlənməyib. Prezidentin qurultayda vurğuladığı kimi, ölkəmiz regionda yeni reallıqları özü yaratdı və sonradan bu beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən qəbul edildi. Bu, son dərəcə mühüm məqamdır: Bakının xarici siyasəti getdikcə daha az dərəcədə xarici vasitəçilərin qərarlarını gözləmək, daha çox isə öz siyasi reallıqlarını formalaşdırmaq üzərində qurulur.
"Prezidentin müəyyən etdiyi digər mühüm prinsip başqa dövlətlərlə münasibətlərdə ikili standartlara yol verilməməsidir. Cənab İlham Əliyev Azərbaycanın digər ölkələrə münasibətdə heç vaxt ikiüzlülük və riyakarlıq nümayiş etdirmədiyini bildirdi. Praktiki müstəvidə bu xətt praqmatik siyasəti nəzərdə tutur: maraqların üst-üstə düşdüyü sahələrdə tərəfdaşlıq, fikir ayrılıqlarının mövcud olduğu məsələlərdə dialoq və siyasi himayəçilik üzərində qurulan münasibətlərin qəbul edilməməsi.
Bu gün Azərbaycan xarici siyasətinin yeni mərhələsinə qədəm qoyur. Əgər əvvəlki dövrdə əsas vəzifə müstəqil siyasət yürütmək hüququnun qorunması idisə, indi əsas məsələ bu müstəqilliyi dayanıqlı beynəlxalq təsir imkanına çevirməkdir. Prezidentin çıxışının mühüm siyasi məzmunlarından biri də məhz bundan ibarətdir: Azərbaycan üçün suverenlik artıq yalnız qorunmalı olan dəyər deyil. O, dövlətin dəyişən beynəlxalq sistemdə öz yerini müəyyənləşdirməsinə və formalaşdırmasına imkan verən strateji vasitəyə çevrilir", - deyə deputat qeyd edib.
Əsmər QARDAŞXANOVA,
"Azərbaycan"
jpg_1790976482.jpg)
