Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun (WUF13) Bakıda keçirilən 13-cü Sessiyası təkcə urbanizasiya proseslərinin deyil, həm də bəşəriyyətin gələcəyinin və onun təbiətlə harmoniyasının müzakirəsi üçün vacib beynəlxalq platformadır.
BU fikri Türkiyənin Eskişehir Texniki Universitetinin (ESTÜ) Mühəndislik fakültəsinin professoru Rəfail Qasımbəyli AZƏRTAC-a müsahibəsində ifadə edib.
ESTÜ professoru diqqəti Azərbaycanın təcrübəsinə yönəldərək qeyd edib ki, ölkəmizdə həyata keçirilən şəhər və kəndlərin inkişafı layihələri urbanizasiyaya müasir yanaşmaların iqtisadi artım konsepsiyasını xeyli üstələdiyini göstərir. “Əsl irəliləyiş yalnız insanların, ətraf mühitin, mədəniyyətin və mənəvi dəyərlərin qorunmasına yönəlmiş vahid yanaşmanın inkişafı ilə mümkündür”, - deyə türkiyəli universitet professoru bildirib.
Onun sözlərinə görə, son illərdə Bakıda və regionlarda həyata keçirilən şəhərsalma layihələri Azərbaycanın nailiyyətlərini dünyaya nümayiş etdirən parlaq nümunəyə çevrilib. “Müasir binalar, mədəniyyət mərkəzləri, geniş bulvarlar və Azərbaycan paytaxtının müxtəlif yerlərində tikilmiş yeni yaşayış kompleksləri şəhərin estetik görünüşünü tamamilə dəyişdirib. Paytaxtın inkişafında tarixi görünüşün qorunmasına xüsusi diqqət yetirilməsi onu haqlı olaraq dünyanın aparıcı şəhərləri sırasına daxil edib, keçmişi və gələcəyi birləşdirir”, - deyə R. Qasımbəyli bildirib. O qeyd edib ki, Xəzər sahili boyunca uzanan parklar, yaşıllıqlar və istirahət mərkəzləri insanların təbiətlə harmoniyada yaşamasına imkan verir.
ESTU professoru qeyd edib ki, Azərbaycan digər ölkələr arasında təkcə müasir şəhərləri ilə deyil, həm də ətraf mühitin qorunmasına, o cümlədən flora və vəhşi təbiətə qayğı ilə yanaşmasına görə seçilir. “Mən Azərbaycanın biomüxtəlifliyinin artmasını, xüsusən də nəsli kəsilməkdə olan ceyranların təbii yaşayış yerlərinə qayıtmasını, dağ keçilərinin qorunmasını vacib göstərici hesab edirəm. Zəngin flora, həmçinin arıçılıq üçün də əla imkanlar yaradır. Bütün bunlar insan və təbiət arasındakı tarazlığın nümayişidir”, - deyə ekspert əlavə edib.
O, Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində aparılan genişmiqyaslı bərpa işlərini müasir şəhərsalma konsepsiyasının ən vacib nümunələrindən biri kimi qeyd edib: “Füzuli, Şuşa, Xankəndi, Zəngilan, Laçın, Ağdam və digər rayonlarda həyata keçirilən hərtərəfli inkişaf layihələri təkcə şəhər və kəndlərin yenilənməsinin deyil, həm də milli yaddaşın və mədəni irsin dirçəlişinin nümunəsidir”.
Ekspert vurğulayıb ki, “ağıllı şəhər” və “ağıllı kənd” konsepsiyaları Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun bərpa prosesinə müasir perspektiv gətirir: “Müasir infrastruktur sistemləri, təmiz enerji həlləri, rəqəmsal texnologiyalar və dayanıqlı yaşayış məkanları gələcək urbanizasiya üçün modellər formalaşdırır, bərpaolunan enerji mənbələrindən istifadə isə nəqliyyat sistemləri və ekoloji cəhətdən təmiz memarlıq yanaşması ilə birlikdə Qarabağı nümunəvi bölgəyə çevirir”.
Professor diqqətə çatdırıb ki, Qarabağın bərpası modeli davamlı inkişafın və müasir şəhərsalmanın mühüm nümunəsi hesab edilə bilər. O, WUF13-ün Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunu gücləndirəcəyinə əminliyini bildirib.