Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının
(ŞƏT) Bişkek Sammitində və "ŞƏT plyus" formatında keçirilən görüşdə
iştirakı həm Azərbaycan, həm də Avrasiya məkanında inteqrasiya proseslərinin
inkişafı baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır.
AZƏRTAC xəbər verir ki, bunu Rusiyanın Müasir Dövlət
İnkişafı İnstitutunun direktoru Dmitri Solonnikov bildirib.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycan liderinin ŞƏT-in tədbirlərində
iştirakı təşkilatın genişləndiyini, qapılarının yeni tərəfdaşlar üçün açıq
olduğunu və birgə layihələrin həyata keçirilməsi imkanlarının artdığını nümayiş
etdirir.
"Azərbaycan üçün ŞƏT Avrasiya məkanında əməkdaşlığın ən
mühüm istiqamətlərindən biridir. Bu platformada həm iqtisadi, həm də təhlükəsizlik
məsələləri müzakirə oluna bilər. Hazırkı sammitin gündəliyinə təhlükəsizlik,
milli valyutalarla ticarət, maliyyə hesablaşmalarının inkişafı və ticarət maneələrinin
azaldılması daxildir. Bu inteqrasiya prosesləri Avrasiya məkanında qarşılıqlı fəaliyyəti
bütün iştirakçılar üçün mümkün qədər səmərəli, açıq və faydalı etməyə xidmət
edir", - deyə politoloq bildirib.
D.Solonnikov qeyd edib ki, Azərbaycanın ŞƏT-də tərəfdaş
statusu əldə etməsi təşkilatın fəaliyyətində iştirak üçün ölkə qarşısında əlavə
imkanlar açır.
Ekspertin sözlərinə görə, bu, Bakıya ŞƏT-ə üzv dövlətlərlə
daha etimadlı ikitərəfli dialoq aparmaq, çoxtərəfli görüşlərdə iştirak etmək və
birgə layihələri müzakirə etmək imkanı verəcək. "Hazırkı status Azərbaycana
təşkilatın fəaliyyətinə daha fəal şəkildə qoşulmaq imkanı verir. ŞƏT-in
tamhüquqlu iştirakçıları Bakı ilə gələcək əməkdaşlıq layihələri barədə razılığa
gələ bilərlər. Bu, ilkin, lakin çox mühüm addımdır. Gələcəkdə Azərbaycanın təşkilatdakı
statusu yüksəldilə bilər", - deyə o hesab edir.
Bakının xarici siyasət kursundan danışan Müasir Dövlət
İnkişafı İnstitutunun direktoru Azərbaycanın müstəqil və suveren siyasət
yürütdüyünü vurğulayıb. "Ölkə öz milli maraqlarından çıxış edərək fəaliyyət
göstərirsə, onun mövqeyi beynəlxalq münasibətlərin bütün iştirakçılarını həmişə
razı salmaya bilər. Bu, normal prosesdir. Çin, Hindistan və Rusiya hesab edirlər
ki, Azərbaycan beynəlxalq münasibətlərin müstəqil subyekti kimi öz xarici siyasət
prioritetlərini özü müəyyənləşdirməlidir", - deyə D.Solonnikov bildirib.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycan çoxqütblü dünyanın
formalaşmasını və suverenliyə hörməti dəstəkləyən dövlətlərlə əməkdaşlığı
inkişaf etdirir, bununla yanaşı, öz beynəlxalq gündəliyindən imtina etmir.
Ekspert Azərbaycanın Avrasiyanın nəqliyyat əlaqələrinin təmin
olunması baxımından əhəmiyyətini xüsusilə qeyd edib. O vurğulayıb ki, ölkə ərazisindən
Şərqi Qərblə, eləcə də Şimalı Cənubla birləşdirən marşrutlar keçir.
"Avrasiyanın şimaldan cənuba və şərqdən qərbə əlaqələndirilməsi vahid
logistika strukturunun formalaşdırılmasının ən mühüm elementlərindən biridir.
Müxtəlif istiqamətlər üzrə çoxsaylı layihələr mövcuddur. Məhz Azərbaycanda bir
neçə mühüm marşrut kəsişir", - deyə politoloq bildirib. O xatırladıb ki,
Trans-Xəzər marşrutu Çini və Mərkəzi Asiya dövlətlərini Azərbaycanla birləşdirir,
daha sonra Gürcüstan üzərindən Qara dənizə, yaxud Türkiyə üzərindən Aralıq dənizinə
çıxır. Eyni zamanda Azərbaycan ərazisindən Rusiyanın Baltik və Şimal dənizlərindəki
limanlarını İran və Fars körfəzi ilə birləşdirən "Şimal-Cənub" beynəlxalq
nəqliyyat dəhlizi keçir. Gələcəkdə bu marşrut Hind okeanına, Cənubi Asiya,
Şimal-Şərqi Afrika və digər regionların bazarlarına çıxış imkanı yaradır.
"Logistika Avrasiya inteqrasiyasının əsas dayaqlarındandır, Azərbaycan isə
bu nəqliyyat marşrutlarının mühüm kəsişmə nöqtələrindən biridir", - deyə
D.Solonnikov vurğulayıb.
Çin üçün Orta dəhlizin əhəmiyyətinə toxunan ekspert Pekinin
çoxvektorlu siyasət yürütdüyünü və eyni vaxtda bir neçə nəqliyyat istiqamətini
inkişaf etdirməyə çalışdığını qeyd edib. Onun sözlərinə görə, Xəzər üzərindən
keçən dəhliz Çin üçün mühüm və maraqlıdır. Çin çoxsaylı marşrutları inkişaf
etdirir: Rusiya, Mərkəzi və Cənubi Asiya, İran və Türkiyə üzərindən, eləcə də dəniz
marşrutları. Bu, çoxvektorlu siyasətdir və Orta Dəhliz bu siyasətdə mühüm yer
tutur.
D.Solonnikov həmçinin hesab edir ki, Azərbaycanın ŞƏT ilə
daha fəal qarşılıqlı fəaliyyəti Cənubi Qafqazda vəziyyətin inkişafına yeni
elementlər gətirə bilər. Təşkilatla əməkdaşlıq "3+3" mexanizmi, Xəzər
dialoqu və Cənubi Qafqaz dövlətləri arasında qarşılıqlı fəaliyyət məsələlərinin
müzakirəsi də daxil olmaqla, regional formatlara əlavə impuls verə bilər.
"ŞƏT platforması əlaqələr və dialoq məkanı kimi
maraqlıdır. O, Cənubi Qafqazın inkişafı üçün istifadə oluna biləcək yeni
imkanlar açır. Azərbaycanın regiona əsas giriş nöqtələrindən biri kimi burada
böyük əhəmiyyəti olacaq. Bakı Cənubi Qafqazın gələcək inkişafı ilə bağlı
razılaşmalar üçün əsas ola biləcək yeni təşəbbüslər irəli sürə bilər", -
deyən D.Solonnikov sözlərini yekunlaşdırıb.
