Ötən əsrin 80-ci illərinin sonlarında erməni separatçılarının işğalçılıq hücumları ilə başlayan Qarabağ müharibəsi zaman keçdikcə daha da böyüməyə və qanlı xarakter almağa başladı. Xaricdəki havadarlarının köməyi ilə təpədən-dırnağadək silahlanmış ermənilər tez-tez Qarabağın azərbaycanlılar yaşayan kəndlərinə hücum edir, evləri yandırır, bu yerlərin əbədi-əzəli sakinlərini böyük amansızlıqla qətlə yetirir, doğma ocaqlarından qovurdular.
Erməni işğalçılarının hücumları nəticəsində alovlanan müharibənin davam etdiyi günlərdə keçmiş ittifaq ordusunda xidmət edən azərbaycanlı zabitlər Qarabağ uğrunda vuruşmaq üçün geriyə, doğma vətənlərinə qayıdırdılar. Onlardan biri də Cəlil Əziz oğlu Səfərov idi. Ürəyi Vətən eşqi ilə döyünən gənc zabit xalqının köməyinə, Qarabağın xilasına gəlmişdi.
Cəlil Səfərovun döyüş yolundan söhbət açmazdan əvvəl onun ömür yolunu vərəqlədik. Öyrəndik ki, o, 28 yanvar 1962-ci ildə Gürcüstanın Marneuli rayonunun Lejbəddin kəndində dünyaya göz açıb. Bir neçə ildən sonra ailə vəziyyətilə əlaqədar Sumqayıta köçməli olublar. Gələcək talelərini gənclər şəhərinə bağlayıblar.
Cəlil Səfərov hələ kiçik yaşlarından hərbçi olmaq istəyirdi. O arzusuna çatmaq üçün 1977-ci ildə C.Naxçıvanski adına Hərbi Liseyə üz tutdu. Hazırlığı yüksək olduğuna görə Cəlilin ilk addımı uğurlu oldu. Hərbi liseyə qəbul edildi.
C.Səfərov 1980-ci ildə C.Naxçıvanski adına Hərbi Liseyi yüksək göstəricilərlə başa vurdu. Ali hərbi təhsil almaq üçün Vladiqafqaz Hərbi Raket - Zenit Komandirləri Məktəbinə qəbul olundu. Dörd il burada döyüş texnikalarının və silahların taktiki-texniki xüsusiyyətlərini öyrəndi, zenit-raket qurğularının atış qaydalarını mükəmməl mənimsədi. 1984-cü ildə leytenant hərbi rütbəsi aldı. Cəlil illərdən bəri ürəyində gəzdirdiyi arzusuna çatıb, istəyinə yetişdi. Onu Qazaxıstanın Prioyorsk və Balxaş şəhərlərində yerləşən hərbi hissələrdə xidmətə göndərdilər. Leytenant qısa müddət ərzində nümunəvi xidməti ilə həm komandir heyətinin, həm də tabeliyində olan əsgərlərin hörmətini qazandı.
1992-ci il. Artıq 8 il idi ki, Cəlil Səfərov Qazaxıstanda xidmət edirdi. Qarabağda başlatdıqları müharibənin səs-sorağı onun xidmət etdiyi hərbi hissəyə də gəlib çatmışdı. Başqa yerlərdə olduğu kimi, Cəlilin də xidmət etdiyi hərbi hissədə vəziyyət dəyişmişdi. Əvvəllki illərdə hökm sürən ciddi nizam-intizam pozulmuşdu. Milli məsələlərin qabardılması ucbatından tez-tez hərbçilər arasında söz-söhbət, dava-dalaş düşürdü.
Erməni hücumları nəticəsində Qarabağda başlayan müharibə Vətən övladı kimi Cəlili çox narahat edirdi. Ürəyində, qəlbində dolaşan vərənpərvərlik hissi onu doğma ocaqlara çəkirdi. O, yaxşı bilirdi ki, Azərbaycanda yenicə yaranmağa başlayan ordunun peşəkar zabitlərə ehtiyacı var. Ona görə də tezliklə Vətənə dönməyə qərar verdi. Müdafiə Nazirliyində Cəlil Səfərovun təcrübəli və peşəkar zabit olduğunu nəzərə alaraq onu nazirlikdəki mühüm idarələrdən birinə baş zabit vəzifəsinə təyin etdilər. Milli ordumuzun sıralarında xidmətə başlayandan bir müddət sonra C.Səfərov Qarabağa ezamiyyətə göndərildi. Cəbhə bölgələrini addım-addım gəzərək vəziyyəti yerində öyrəndi. Döyüşçülərə müvafiq tapşırıq və məsləhətlər verdi.
Kapitan Cəlil Səfərovun Qarabağa növbəti ezamiyyəti Şuşanın işğalı ərəfəsində oldu. Həmin günlər vəziyyət çox gərgin idi, qanlı döyüşlər səngimək bilmirdi. Şuşanı ələ keçirən ermənilər hücumlarını üzü Laçına tərəf davam etdirirdilər. Artıq döyüşlər Şuşanın Turşsu və Zarıslı kəndləri istiqamətində gedirdi. Ezamiyyət müddəti başa çatsa da, o geri qayıtmadı. Döyüşçüləri çətin vəziyyətdə qoyub geri dönməyi zabit şərəfinə sıxışdırmadı. Qəsbkarlara qarşı cəsarətlə döyüşdü. Hücuma keçən düşmənin döyüş texnikalarının və canlı qüvvəsinin artilleriya atəşləri ilə vurulmasına başçılıq etdi. Erməni işğalçılarının hücumları nəticəsində doğma ocaqlarından didərgin düşmüş dinc sakinlərin təhlükəsiz yerlərə köçürülməsinə şərait yaratdı. Çox təəssüflər olsun ki, cəsur zabit növbəti döyüşlərdə düşmən atəşinin hədəfinə tuş gəldi. Müdafiəsinə atıldığı Qarabağ torpaqları uğrunda son nəfəsinədək vuruşaraq şəhid oldu. Doğmalarının, yaxınlarının iştirakı ilə Şəhidlər xiyabanında dəfn edildi.
Gənc zabitin Qarabağ müharibəsində erməni işğalçılarına qarşı göstərdiyi qəhrəmanlığı layiqincə qiymətləndirilib. Cəlil Əziz oğlu Səfərova ölümündən sonra Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı fəxri adı verilib.
Bir zamanlar oxuduğu Sumqayıtdakı 10 nömrəli tam orta məktəb indi Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Cəlil Səfərovun adını daşıyır. Təhsil ocağının həyətində qəhrəmanın büstü qoyulub. Büstün qarşısından gül dəstələri heç vaxt əskik olmur. Həm pedaqoji kollektiv, həm də şagirdlər qəhrəmanın xatirəsini həmişə əziz tuturlar. Qəhrəmanın doğulduğu Lejbəddin kəndində də xatirəsini əbədiləşdirmək üçün abidəsi ucaldılıb.
V.MƏMMƏDQULUOĞLU,
"Azərbaycan"