Pensiya sistemində yeni islahatlar sosial ədalət və həmrəylik prinsiplərini gücləndirir

Sentyabrın 25-də Milli Məclisin Əmək və sosial siyasət komitəsi və Müdafiə, təhlükəsizlik və korrupsiya ilə mübarizə komitəsinin birgə iclası keçirilib.

AZƏRTAC xəbər verir ki, iclasda “Dövlət vergi orqanlarında xidmət haqqında Əsasnamə”nin təsdiq edilməsi barədə", "Əmək pensiyaları haqqında", "Hərbi qulluqçuların statusu haqqında", "Hərbi xidmətkeçmə haqqında" Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə", "Əmək pensiyaları haqqında" və "Hərbi vəzifə və hərbi xidmət haqqında" qanunlarda dəyişiklik edilməsi barədə” 2023-cü il 22 dekabr tarixli 1074-VIQD nömrəli və "Diplomatik xidmət haqqında" qanunlarında dəyişiklik edilməsi barədə qanun layihəsi (birinci oxunuş) müzakirə olunub.

Əmək və sosial siyasət komitəsinin sədri Musa Quliyev layihəni təqdim edərkən deyib ki, sosial sığorta prinsiplərinə əsaslanmayan mexanizmlərin təkmilləşdirilməsi və pensiya təyinatı şərtlərinin müasir tələblərə uyğunlaşdırılması istiqamətində addımlar atılır. Müzakirəyə çıxarılan qanun layihəsi də bu istiqamətdə atılan növbəti addımdır. Layihədə dövlət sektorunda həyata keçirilən əməkhaqqı islahatları ilə bərabər dövlət qulluqçularının, Müdafiə Nazirliyi sistemində xidmət edən hərbi qulluqçuların, səlahiyyət müddətinə görə pensiya alan şəxslərin pensiya təyinatı mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi və vahid sığorta prinsipi yanaşmasının tətbiqi nəzərdə tutulur.

Layihədə təklif olunan digər dəyişikliklər Müdafiə Nazirliyinin hərbi qulluqçularına münasibətdə pensiya təminatı mexanizminin təkmilləşdirilməsi ilə bağlıdır. Komitə sədri bildirib ki, təklif olunan yanaşmaya əsasən həmin hərbi qulluqçuların pensiya məbləği ilə təminat xərcliyi arasındakı əlaqə aradan qalxacaq, onların fərdi şəxsi hesablarında qeydə alınmış pensiya kapitalı və sabit aylıq pensiya əlavəsi əsasında pensiya məbləği formalaşacaq. Aylıq pensiya əlavəsinin məbləği hərbi rütbələr üzrə müəyyən olunacaq.

Komitə sədri layihədəki təklif olunan digər dəyişikliklərin də həssas qrupların sosial təminatı sisteminin gücləndirilməsi, dayanıqlılığının artırılması baxımından əhəmiyyətini vurğulayıb. Yeni islahat tədbirlərində həmçinin pensiyaların indeksasiya mexanizminin daha təkmil, ədalətli və optimal şəkildə qurulması nəzərdə tutulub. Təklif olunan indeksləşdirmə mexanizmində əmək pensiyalarının məbləğinin vahid rəqəmlə deyil, diferensial formada indekləşdirilməsi təklif olunur.

Milli Məclisin Müdafiə, təhlükəsizlik və korrupsiya ilə mübarizə komitəsinin sədri Arzu Nağıyev layihədə Müdafiə Nazirliyinin hərbi qulluqçularının əməkhaqqı və pensiya təminatı mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsinə dair təklif olunan dəyişikliklərin mahiyyəti barədə danışıb.

O vurğulayıb ki, təklif olunan dəyişikliklər hərbi qulluqçuların sosial təminatının gücləndirilməsinə və xidmətin uzunmüddətli perspektivdə stimullaşdırılmasına yönəlib. Məqsəd hərbçilərin pensiya təminatı mexanizminin daha da təkmilləşdirilməsi və gələcəkdə sığorta kapitallarını daha çox artırmalarına, daha yüksək məbləğlərdə pensiya almalarına şərait yaradılmasıdır.

Diqqətə çatdırıb ki, yeni mexanizm nəticəsində Müdafiə Nazirliyinin hərbi qulluqçularının əməkhaqları vergilər və digər icbari ödənişlər çıxıldıqdan sonra orta hesabla 22,8 faiz artacaq, bu məqsədlə illik əlavə olaraq 550 milyon manatadək vəsaitin ayrılması nəzərdə tutulur. Xidmətin yeri, xüsusiyyətləri, şərtləri və ağırlığı nəzərə alınmaqla əməkhaqqı sisteminin vahid strukturunun formalaşdırılması nəzərdə tutulur. Baza maaşı vəzifə maaşı ilə əvəzlənəcək, rütbə maaşının xüsusi çəkisi 70 faizə çatdırılacaq.

Sonra əmək və əhalinin sosial müdafiəsi nazirinin müavini Rəşad Mustafayev Azərbaycanda əhalinin rifahının artırılması istiqamətində görülən işlərdən söz açıb. Diqqətə çatdırılıb ki, son illərdə 5 sosial islahat paketi reallaşdırılıb və bu paketlərin maliyyə təminatı üçün dövlət büdcəsindən illik əlavə olaraq 8 milyard manat vəsait ayrılır. Bu islahatlar minimum və orta aylıq pensiyada 3 dəfə, müavinət və təqaüd ödənişlərində 5 dəfə artımla nəticələnib.

Nazir müavini deyib ki, təqdim olunan qanun layihəsi də bu uğurlu siyasətin davamı olaraq əhalinin sosial təminatı sisteminin inkişaf etdirilməsinə, pensiya sistemində ədalətliliyin və dayanıqlılığın daha da möhkəmləndirlməsinə yönəlib. O, dəyişikliklərin bəzi məqamları barədə fikirlərini bildirib.

Müzakirələrdən sonra qanun layihəsi birinci oxunuşda baxılmaq üçün Milli Məclisin plenar iclasına tövsiyə olunub.