2025-ci ilin aprel ayında Prezident İlham Əliyevin Çin Xalq Respublikasına dövlət səfəri çərçivəsində imzalanan Birgə Bəyanat ölkələrimiz üçün yeni əməkdaşlıq imkanları yaratdı. Bu, Azərbaycanla Çin arasında hərtərəfli strateji tərəfdaşlıq əlaqələrinin qurulması haqqında mühüm bir sənəddir və münasibətlərin yeni bir səhifəsini açaraq əlaqələrin daha da dərinləşməsinə və şaxələnməsinə xidmət edir.
Birgə Bəyanatın bəndlərindən birində tərəflər iki ölkənin enerji keçidini, dayanıqlı sosial-iqtisadi inkişafını təşviq edərək bərpaolunan enerji mənbələri sahəsində əməkdaşlığı fəal şəkildə inkişaf etdirməyə və təmiz enerji sahəsində qlobal tərəfdaşlığın formalaşmasını birgə irəlilətməyə hazır olduqlarını bildirirlər. Əslində, Azərbaycan-Çin enerji əməkdaşlığı bundan xeyli əvvəl başlanıb. Həmin vaxtdan isə daha da genişlənir və şaxələnir. Bu ölkənin "China Energy Overseas Investment Co. Ltd.", "China Datang Overseas Investment Co. Ltd.", "PowerChina Resources Limited", "CITIC Construction Co.,Ltd." və digər şirkətləri ilə sıx işgüzar əlaqələr qurulub.
Bu günlərdə isə SOCAR və "CITIC Construction Co.,Ltd." arasında potensial əməkdaşlıq imkanlarının araşdırılması məqsədilə Çərçivə Sazişi imzalanıb.
İmzalanma SOCAR-ın prezidenti Rövşən Nəcəfin "CITIC Construction Co.,Ltd."nin İdarə Heyətinin sədri Yanq Ciançiyanq ilə görüşü zamanı olub. Belə ki, söhbət zamanı SOCAR-ın Azərbaycanda və onun hüdudlarından kənarda həyata keçirdiyi layihələr, şirkətin korporativ strateji hədəfləri barədə məlumat verilib.
Görüşdə SOCAR ilə Çinin müxtəlif şirkətləri arasında uğurlu əməkdaşlıq əlaqələrindən bəhs edilib. Bu xüsusda, SOCAR ilə "CITIC Construction Co.,Ltd." şirkəti arasında enerji infrastrukturu, eləcə də "downstream" layihələrinin reallaşdırılması, birgə müəssisələrin yaradılması imkanları nəzərdən keçirilib.
Yeri gəlmişkən, "downstream" layihələrinin mahiyyətini xatırladaq. "Downstream" aşağı axın mənasını verir. Bu layihələr neft-qaz sənayesində hasil olunmuş xam neft və təbii qazın emalı, satışı və paylanması mərhələlərini əhatə edir. Buraya neft emalı zavodları, neft-kimya istehsalı, yanacaqdoldurma məntəqələri və hazır məhsulların (benzin, asfalt, plastik və s.) bazara çıxarılması daxildir.
Göründüyü kimi, "CITIC Construction Co.,Ltd." ilə əməkdaşlığın perspektivləri genişdir. Odur ki, bu şirkətlə yaxından tanış olaq.
"CITIC Construction Co., Ltd." Çinə məxsus qlobal mühəndislik və tikinti şirkətidir. 2002-ci ilin noyabr ayında yaradılıb. O, "CITIC Group"un törəmə şirkəti olaraq Engineering News-Record (ENR) reytinqində dünyanın ən yaxşı tikinti podratçıları sırasında yer alır. Çin şirkətləri arasında birinci yerlərdən birində, dünyanın ən iri 250 podrat təşkilatları arasında isə ilk 50-likdə qərar tutur.
Şirkət EPC (mühəndislik, satınalma, tikinti), layihələndirmə, investisiya və idarəetmə xidmətləri təqdim edir. Şirkətin əsas fəaliyyət sahələri tikinti, infrastruktur, enerji, mühəndislik, investisiya və layihələrin idarə olunmasıdır.
Əsas bazarları isə Afrika, Latın Amerikası, Çin və "Bir kəmər, bir yol" xətti boyunca yerləşən ölkələrdədir. Azərbaycanda, xüsusilə SOCAR ilə enerji və neft-kimya layihələrində əməkdaşlıq potensialını araşdırır.
"CITIC Construction"un MDB ölkələri ilə də sıx əməkdaşlıq əlaqələri var. Məsələn, şirkət Belarusda sement istehsalı üzrə üç xəttin tikintisini aparıb. "BELDÆİ" avtomobil zavodunu inşa edib. Orşansk kətan kombinatını modernləşdirib. Belarusun paytaxtı Minsk şəhərində yüksəktexnologiyalı arqosənaye kompleksində isə işləri sona çatdırmaq üzrədir. Şirkətin bu ölkədə digər tamamlanmamış layihələri də var. Bütün bunlarla yanaşı, "CITIC Construction" Belarusda sosial dəstək layihələri də həyata keçirir.
Şirkətin SOCAR-la imzaladığı əməkdaşlıq imkanlarının araşdırılması barədə Çərçivə Sazişi göstərir ki, onun Azərbaycandakı fəaliyyəti də getdikcə genişlənəcək və şaxələnəcək, nəticədə hər iki ölkəyə fayda gətirəcək.
Flora SADIQLI,
"Azərbaycan"
