Alimlər Hindistanın şərqi Himalay dağlarında beş yeni kiçik buynuzlu qurbağa növü kəşf ediblər ki, bu da qrupdakı məlum növlərin sayını ikiqat artırıb.
Dehli və Harvard universitetlərindən olan alimlər qrupu beş illik sahə tədqiqatlarından sonra bu kəşfləri edib və qurbağaların “Jingophrys” qrupunun üzvləri olduğunu müəyyən ediblər.
Onların arasında Hindistanda ilbizlərlə qidalanan ilk qurbağa və ailəsinin bu cür pəhrizlə qeydə alınan ilk üzvü olan “Jingophrys tanogogo” da var.
Tədqiqat Himalay dağlarının qurbağaların təkamülündə əvvəllər düşünüləndən daha böyük rol oynadığını göstərir və bölgəni biomüxtəliflik üçün diqqətdən kənarda qalan qaynar nöqtə kimi göstərir. Alimlərin və tədqiqatçıların diqqətini cəlb etməsinə baxmayaraq, buranın bir çox hissəsi hələ tam tədqiq olunmayıb.
Harvard Universitetinin Müqayisəli Zoologiya Muzeyində aparılan tədqiqata rəhbərlik edən Dr. Sonali Qarq bildirib ki, bu araşdırma az öyrənilmiş növlərdə əhəmiyyətli təkamül dəyişikliklərinin necə diqqətdən kənarda qala biləcəyini göstərir.
Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, bu canlıların biologiyasını və mühafizə ehtiyaclarını daha yaxşı anlamaq üçün əlavə araşdırmalar aparılmalıdır. DNT təhlilləri göstərir ki, milyon illər ərzində Himalay dağ silsiləsi yüksəldikcə və Asiya mussonları formalaşdıqca, buynuzlu qurbağalar Şərqi Himalayda sürətlə müxtəlif növlərə ayrılıblar. Bu proses, həmçinin regiondakı bitki və heyvanat aləminin təkamülünə də təkan verib.
Qeyd olunub ki, yerli qəbilələr alimlərə kəşflərin həyata keçirilməsinə kömək edən zəruri sahə dəstəyi və biliklər təqdim ediblər. Buna görə də, növlərin bəzilərinə həmin icmaların adları verilib. Məsələn, "Tanii buynuzlu qurbağası" (Jingophrys taniitatii) adı bölgədəki Tanii qəbiləsinin adı ilə yerli Apatani dilində "qurbağa" mənasını verən "tatti" sözünün birləşdirilməsi ilə yaranıb.
Yeni növlərə “Jingophrys taniitatii” (Tanii buynuzlu qurbağası), “Jingophrys tanogogo” (ilbiz yeyən buynuzlu qurbağa), “Jingophrys siangensis” (Siang buynuzlu qurbağası), “Jingophrys hrdy” (Hrdy buynuzlu qurbağası) və “Jingophrys wularsoni” (Wu-Larson buynuzlu qurbağası) adları verilib.
Əsmər QARDAŞXANOVA,
“Azərbaycan