Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində artan nüfuzu və Cənubi Qafqazın yeni reallıqları fonunda, Bakının xarici siyasət kursu daha geniş coğrafiyalarda strateji əhəmiyyət kəsb etməkdədir. Bu diplomatik fəallığın bariz nümunəsi kimi Azərbaycan-Çexiya münasibətlərinin müasir mərhələsini xüsusi qeyd etmək lazımdır. Son dövrlərdə Avropa ölkələrinin yüksəksəviyyəli nümayəndələrinin Bakıya intensivləşən səfərləri Azərbaycanın artıq təkcə enerji tərəfdaşı deyil, həm də qitənin təhlükəsizlik və dialoq mərkəzi kimi qəbul olunduğunu təsdiqləyir.
Milli Məclisin deputatı Kamran Bayramov qəzetimizə açıqlamasında bildirib ki, Azərbaycan və Çexiya arasındakı əlaqələr hər iki tərəfin milli maraqlarına söykənən strateji tərəfdaşlıq xarakteri daşıyır. Bakının təqdim etdiyi etibarlı platforma Avropa dövlətləri, o cümlədən Çexiya üçün regionda sabitliyin təmin olunması və eneri təhlükəsizliyinin gücləndirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyətə malikdir. Xüsusilə yeni nəqliyyat-kommunikasiya dəhlizlərinin inkişafı və “Orta Dəhliz" layihəsinin artan rolu hər iki ölkə arasında iqtisadi əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar açır. “Bu münasibətlərin müasir mərhələsi sadəcə ikitərəfli mübadilələrlə məhdudlaşmır. Bu, həm də Azərbaycanın Avropanın enerji xəritəsindəki həlledici mövqeyinin və çoxtərəfli təşəbbüslərdəki liderliyinin göstəricisidir. Çexiya ilə qurulan sıx dialoq göstərir ki, Azərbaycanın müəyyən etdiyi yeni regional nizam qlobal miqyasda maraqla izlənilir və dəstəklənir. Beləliklə, Bakı və Praqa arasındakı münasibətlər ortaq maraqlar və qarşılıqlı etimad əsasında inkişaf edərək, Avrasiya məkanında səmərəli əməkdaşlığın uğurlu nümunəsinə çevrilir”, - deyə o əlavə edib.
Deputat qeyd edib ki, qarşılıqlı hörmət və beynəlxalq hüququn prinsiplərinə sadiqlik üzərində qurulan bu tərəfdaşlıq son illərdə həm siyasi dialoqun güclənməsi, həm də iqtisadi əməkdaşlığın genişlənməsi ilə xarakterizə olunur. Bu diplomatik yaxınlaşmanın ən mühüm mərhələlərindən biri kimi 2026-cı il aprelin 27-də Qəbələdə baş tutan yüksəksəviyyəli görüşü qeyd etmək olar. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Çex Respublikasının Baş naziri arasında keçirilən bu görüş ikitərəfli münasibətlərin gələcək yol xəritəsini müəyyən edib. Prezident İlham Əliyev mətbuata bəyanatında tərəflər arasındakı bu təmasın olduqca məhsuldar keçdiyini və genişspektrli məsələlər ətrafında ətraflı fikir mübadiləsi aparıldığını xüsusi vurğulayıb. Dövlət başçısı Çexiyanın Baş nazirini Azərbaycana rəsmi səfərə dəvət etdiyini xatırladaraq, bu səfərin reallaşmasını iki ölkə arasındakı əlaqələrin dinamik inkişafının bariz təsdiqi kimi qiymətləndirib. “Bizim indi çox fəal siyasi dialoqumuz var", deyən Prezident, müzakirələrin həm regional, həm ikitərəfli, həm də qlobal xarakterli məsələləri əhatə etdiyini diqqətə çatdırıb. Bu görüş bir daha nümayiş etdirdi ki, Bakı və Praqa arasında formalaşan yeni əməkdaşlıq mühiti təkcə iki ölkənin deyil, həm də Avrasiya məkanının ümumi sabitlik və rifah sisteminə mühüm töhfədir.
K.Bayramov əlavə edib ki, Qəbələ görüşü Azərbaycan və Çexiya arasındakı iqtisadi əlaqələrin praktiki müstəviyə keçməsi baxımından həlledici xarakter daşıyıb: “Danışıqlar zamanı iqtisadi tərəfdaşlığın genişləndirilməsi ilə bağlı konkret təkliflər irəli sürülüb, xüsusilə energetika sahəsindəki əməkdaşlığın strateji əhəmiyyəti ön plana çəkilib. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Avropanın enerji xəritəsindəki həlledici rolunu rəqəmlərlə diqqətə çatdıraraq qeyd edib ki, hazırda ölkəmiz öz təbii qazını 16 ölkəyə ixrac edir və bu dövlətlərin 10-u məhz Avropa İttifaqının üzvüdür. Bu fakt Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyi sistemindəki mühüm yerini göstərməklə yanaşı, Çexiya ilə bu istiqamətdə əməkdaşlıq üçün yeni və geniş potensial yaradır. İkitərəfli münasibətlərin digər vacib sütunu kimi müdafiə sənayesi sahəsindəki tərəfdaşlıq xüsusi vurğulanıb. Görüşdə bu sahədə qarşılıqlı təcrübə mübadiləsi və birgə layihələrin həyata keçirilməsi imkanları ətrafında ətraflı fikir mübadiləsi aparılıb. Eyni zamanda nəqliyyat, sənaye və innovasiya kimi sektorlarda əlaqələrin inkişafı üçün kifayət qədər geniş perspektivlərin olduğu qeyd edilib”.
Deputat bildirib ki, bu istiqamətlər üzrə əldə olunan razılaşmalar hər iki ölkə iqtisadiyyatının modernləşdirilməsi və rəqabət qabiliyyətinin artırılması məqsədinə xidmət edir. Göründüyü kimi, Prezident İlham Əliyev və Baş nazir Andrey Babiş arasında keçirilmiş görüş və səsləndirilən bəyanatlar Azərbaycan-Çexiya münasibətlərinin keyfiyyətcə yeni və daha yüksək mərhələyə daxil olduğunu bir daha təsdiqləyir. Mövcud fəal siyasi dialoq, qarşılıqlı etimad və iqtisadi maraqların vəhdəti iki ölkə arasındakı strateji bağların gələcəkdə daha da sarsılmaz olacağına və hər iki xalqın rifahına töhfə verəcəyinə möhkəm zəmin yaradır.
Əsmər QARDAŞXANOVA,
“Azərbaycan”
