10 Sentyabr 2026 20:03
1038
DÜNYA
A- A+
Qalaktikanın fərqli dünyaları

Qalaktikanın fərqli dünyaları


Süd Yolu qalaktikasında aşkar edilən ekzoplanetlər ölçüləri, kütlələri və fiziki xüsusiyyətləri ilə yanaşı, kimyəvi tərkiblərinə görə də bir-birindən ciddi şəkildə fərqlənə bilər. Planet sistemlərinin öyrənilməsi göstərir ki, qalaktikadakı dünyaların quruluşu Günəş sistemində gördüyümüz planetlərlə məhdudlaşmır.

Yer, Venera, Mars və Merkuri əsasən silikat süxurlar və metaldan ibarət qayalı planetlərdir. Yupiter və Saturnun tərkibində isə hidrogen və helium üstünlük təşkil edir. Uran və Neptun kimi planetlərdə su, ammonyak və metan kimi maddələrin planetin daxili quruluşundakı payı daha böyükdür. Digər ulduzların ətrafında aparılan müşahidələr isə bu əsas planet tipləri arasında yerləşən çoxsaylı fərqli dünyaların mövcudluğunu üzə çıxarıb. Alimlər tərkibində böyük miqdarda su ola biləcək və dərin qlobal okeanlarla örtülməsi ehtimal edilən planetlərin mövcudluğunu araşdırırlar. Belə planetlər bəzən “okean dünyaları” adlandırılır.

Nəzəri modellər daha qeyri-adi kimyəvi tərkibə malik planetlərin də yarana biləcəyini göstərir. Karbonun oksigenə nisbətinin yüksək olduğu müəyyən şəraitdə silikatlardan fərqli mineral tərkibə malik, karbon və karbid birləşmələri ilə zəngin planetlərin formalaşması mümkündür. Belə obyektlər “karbon planetləri” kimi təsvir edilir.

Ekzoplanetlərin birbaşa daxili quruluşunu müşahidə etmək mümkün olmadığından alimlər onların kütləsi, radiusu, sıxlığı, temperaturu və atmosfer xüsusiyyətləri əsasında mümkün tərkiblərini modelləşdirirlər. Yeni müşahidələr artdıqca qalaktikadakı planetlərin kimyəvi və fiziki müxtəlifliyinə dair təsəvvürlər də genişlənir.


Ülkər XASPOLADOVA,

"Azərbaycan"

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Neftçalada kənd təsərrüfatında innovativ vasitələrin tətbiqi mövzusunda təcrübə öyrənilir

09:50
23 Sentyabr

Şəmkirdə dövlət proqramı üzrə görülən işlər müzakirə edilmişdir

09:40
23 Sentyabr

Azərbaycanın aqrar ixracı: artımdan keyfiyyətə

09:30
23 Sentyabr

Erməni saxtakarlığı dünyada ifşa olunur

09:20
23 Sentyabr

Alban irsinin dəyişdirilməsi cəhdləri məkrli erməni siyasətinin tərkib hissəsidir

09:10
23 Sentyabr

Dəyişən dünyanın ritmində Dördüncü Sənaye İnqilabı

09:00
23 Sentyabr

Yeni dünya nizamında Bakının güclənən mövqeyi

08:50
23 Sentyabr

Bakının sülh gündəliyi dəyişməz reallıqdır

08:40
23 Sentyabr

Milli Onkologiya Mərkəzində uşaq onkologiyasına həsr olunmuş elmi seminar keçirilib 

08:30
23 Sentyabr

Zəfərdən sülhə uzanan yol

08:20
23 Sentyabr

Forumda Orta dəhlizin Şərqlə Qərb arasında əhəmiyyətindən danışılıb

08:10
23 Sentyabr

Zəfərdən sonra başlayan yeni mərhələnin yol xəritəsi

08:00
23 Sentyabr

Azərbaycan və Çex Respublikası Xarici İşlər nazirlikləri arasında siyasi məsləhətləşmələr aparılıb  

22:34
22 Sentyabr

Nazir müavini Yalçın Rəfiyev BMT Baş Assambleyasının 81-ci sessiyası çərçivəsində bir sıra tədbirdə iştirak edib  

22:33
22 Sentyabr

Azərbaycanın daha iki veteran cüdoçusu qızıl medal qazanıb  

22:32
22 Sentyabr

Azərbaycanın xarici işlər naziri Nyu-Yorkda Cammu və Kəşmir üzrə Kontakt Qrupunun iclasında çıxış edib  

22:31
22 Sentyabr

Azərbaycan-İsveçrə münasibətlərinin perspektivləri müzakirə edilib  

22:31
22 Sentyabr

Azərbaycan və Cibuti xarici işlər nazirləri Nyu-Yorkda müzakirələr aparıb  

22:29
22 Sentyabr

Unikal dialoq məkanı  

21:15
22 Sentyabr

Sonuncu oyun: Messidən Argentina millisində vida mesajı  

21:13
22 Sentyabr

Rəcəb Tayyib Ərdoğan: Türk Dövlətləri Təşkilatı ildən-ilə güclənir

20:35
22 Sentyabr

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!