Dünən Venesuela hakimiyyəti yaşlılar, xəstələr və bəzi siyasi məhbuslar da daxil olmaqla 300 məhbusun azadlığa buraxılacağını elan edib. Bu açıqlama Viktor Uqo Keronun həbsxanada ölümündən sonra yenidən başlayan etirazlar və tənqidlər fonunda səsləndirilib.
Venesuela Milli Assambleyasının Sədri Xorxe Rodrigez ölkədə 300 məhbusun bu həftə hakimiyyət tərəfindən başladılan yeni məhbus əfv prosesinin bir hissəsi olaraq azadlığa buraxılacağını açıqlayıb.
Karakasda keçirilən parlament iclasında Rodrigez azadlığa buraxılacaq şəxslərin 70 yaşdan yuxarı insanlar, sağlamlıq problemləri olanlar, hamilə və uşaqəmizdirən qadınlar və uzun illər dəmir barmaqlıqlar arxasında qalan məhbuslar olduğunu bildirib.
O, bunun qarşılığında hakimiyyətin heç nə istəmədiyini deyib və "bu jesti qiymətləndirməyə" çağırıb: "Biz heç kimdən heç nə istəmirik və bu addımla heç bir “əvəz-əvəzə” nail olmaq niyyətimiz yoxdur. Sadəcə olaraq bu jesti qiymətləndirməyinizi istəyirik və əgər dövlət vəsaitlərinə qarşı cinayət törətmiş bir müxalifətçi haqqında informasiya əldə etsəniz, bu barədə məlumat verin və biz sizi dəstəkləyəcəyik."
Çaves rejimi illərdir Venesuelada siyasi məhbusların mövcudluğunu inkar etsə də, insan haqları təşkilatları bu prosesdə iştirak edən bəzi məhbusların siyasi səbəblərdən həbs olunduğunu iddia edirlər. “Foro Penal” geyri-hökümət təşkilatı yanvar ayından bəri azadlığa buraxılmalarına baxmayaraq, Cənubi Amerika ölkəsində siyasi səbəblərdən 450-dən çox insanın hələ də həbsdə olduğunu təxmin edir. Artıq azadlığa buraxılanlar arasında, Uqo Çavesə qarşı 2002-ci ildə baş vermiş çevriliş cəhdi ilə bağlı işlərə görə həbsdə olan ləğv edilmiş Karakas şəhər Polisinin üç keçmiş zabiti də var. Onlar Venesuelada ən uzun müddət həbsdə olan siyasi məhbuslardır və 2003-cü ildən bəri məhbus həyatı yaşayırlar.
Noyabr ayından bəri həbsdə saxlanılan 16 yaşlı qız Samanta Hernandez Kastilyo və 2020-ci ildə Nikolas Maduroya qarşı uğursuz dəniz əməliyyatında iştirak etməkdə ittiham olunan əsgər Antonio Sequeanın anası 71 yaşlı Meris Torres de Sequea da azadlığa buraxılıb. Bu açıqlama, insan haqları təşkilatlarının siyasi məhbus hesab etdiyi Viktor Uqo Keronun həbsdə ölüm xəbərindən sonra Venesuela hakimiyyətinə artan təzyiqlə üst-üstə düşüb. Bu yaxınlarda hakimiyyət orqanları Keronun 2025-ci ilin iyul ayında həbsdə olarkən öldüyünü etiraf ediblər, baxmayaraq ki, ailəsi aylarla onun harada olduğu barədə rəsmi məlumat ala bilmirdi və onu axtarırdı.
Rəsmi versiyaya görə, Kero mədə-bağırsaq problemləri ilə xəstəxanaya yerləşdirildikdən sonra ağciyər emboliyasının yaratdığı "kəskin tənəffüs çatışmazlığı"ndan ölüb.
Keronun anası Karmen Navas, hakimiyyət orqanları oğlunun ölümünü təsdiqlədikdən 10 gün sonra vəfat edib. Bir ildən çoxdur ki, o, həbsxanalara, məhkəmələrə və dövlət qurumlarına baş çəkərək onun sağ olmasının sübutlarını tələb edirdi və itkin düşdüyünü bildirirdi.
Karakasdakı dəfn mərasimi hökumətə qarşı simvolik etiraza çevrilib və məhbusların qohumlarını, fəalları və tələbələri bir araya gətirib. Yeni amnistiya əvvəlki hökumətin məhbusları azad edəcəyinə dair vədlərindən aylar sonra və Karakasa beynəlxalq təzyiqlər fonunda baş verib. ABŞ Prezidenti Donald Tramp bu yaxınlarda Venesuelada bütün siyasi məhbuslarının azadlığa buraxılmasını tələb edəcəyini bildirib.
Rizvan CƏFƏROV,
“Azərbaycan”
