22 Yanvar 2026 12:57
1690
Elm və texnika
A- A+
Şuşanın Hacı Yusifli məscidi: tarixi abidənin işğal dövründə məhv edilmiş kitabəsi  

Şuşanın Hacı Yusifli məscidi: tarixi abidənin işğal dövründə məhv edilmiş kitabəsi  


Pənah xanın dövründə Şuşanın inşası üçün cəlb edilən tayfalar məskunlaşdıqları məhəllələrə öz adlarını verirdilər. Hər bir məhəllədə məscid, bulaq və meydan kimi ictimai binalar tikilirdi. Belə məscidlərdən biri də XIX əsrin sonlarına aid edilən Hacı Yusifli məscididir.

Şərqşünaslıq İnstitutunun Din və ictimai fikir şöbəsinin müdiri dosent Elnur Mustafayevin AZƏRTAC-a verdiyi məlumata görə, görkəmli memar Kərbalayi Səfixan Qarabağinin inşa etdiyi Hacı Yusifli məscidi XIX əsrdə Şuşada fəaliyyət göstərən 17 məsciddən biri idi. Məscidin inşası ilə eyni vaxtda yaxınlığında Hacı Yusifli bulağı da salınmışdı. Bu iki obyekt memarlıq baxımından vahid bir kompozisiya təşkil edirdi.

Onun sözlərinə görə, məscidin baş fasadı qeyri-simmetrik giriş hissəsinə malik idi. Giriş qapısı və pəncərələr üzərindəki aypara şəkilli tağbəndlər, eləcə də yuxarıda yerləşən daş kitabə xüsusi zövqlə işlənmişdi. Daxili planda qadınlar üçün nəzərdə tutulmuş ibadət otağı ümumi zaldan ayrıca girişə malik idi və pilləkənlə birbaşa yuxarı qalxırdı. Sütunsuz ibadət zalı baş və yan fasadlardakı pəncərələr hesabına təbii işıqla təmin olunurdu. Məscidin dördyamaclı dam örtüyündə azançı üçün "güldəstə" quraşdırılmışdı.

“Əldə edilmiş fotoşəkillərə əsasən, məscidin kitabəsinin mətni belə idi: Tərcümə: “Rəhman və Rəhim olan Allahın adı ilə. Allahın məscidlərini yalnız Allaha və qiyamət gününə iman gətirən şəxslər təmir edə bilər. Allah, Məhəmməd, Əli, Fatimə, Həsən və Hüseyn, 1312. Kitabədə “Tövbə” surəsinin 18-ci ayəsinin bir hissəsi, həmçinin Əhli-beyt üzvlərinin adları həkk olunmuşdu. Hicri-qəməri təqvimi ilə 1312-ci (miladi 1894/95-ci il) tarix məscidin tikilmə vaxtını dəqiqləşdirirdi.

Təəssüf ki, 30 illik işğal dövründə bu əvəzsiz tarixi abidənin kitabəsi erməni vandalizmi tərəfindən tamamilə məhv edilib. Şuşanın Hacı Yusifli məscidi Azərbaycan xalqının mədəni irsinə qarşı törədilmiş növbəti cinayətin qurbanı olub”, - deyə alim bildirib.

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Qarabağın "hava qapısı"

08:40
24 Oktyabr

Zəfərlə yenidən doğulan doğma yurd

08:30
24 Oktyabr

Aqrar sahənin inkişafı ilə bağlı qanun layihələri müzakirəyə çıxarıldı

08:20
24 Oktyabr

Yardımlı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı kollektivə təqdim olunub

08:10
24 Oktyabr

Təbiət möcüzələri dövlətin himayəsinə götürülür

08:00
24 Oktyabr

Xalq rəssamı Fərhad Xəlilova

00:27
24 Oktyabr

"Azərbaycan Respublikası Hökuməti ilə Qırğız Respublikası Nazirlər Kabineti arasında cinayətkarlıqla mübarizə sahəsində əməkdaşlıq haqqında Saziş"in təsdiq edilməsi barədə

00:26
24 Oktyabr

F.Q.Xəlilovun "İstiqlal" ordeni ilə təltif edilməsi haqqında

00:24
24 Oktyabr

Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi tabeliyində Sosial Xidmətlər Agentliyi "Həssas əhali qruplarından olan uşaqlara sosial psixoloji dəstək" və "Sosial işin idarə edilməsi (Keys menecment)" adlı müsabiqələr keçirir

00:21
24 Oktyabr

Azərbaycanın Türkiyədəki səfiri Dövlət Bağçalı ilə görüşüb

21:11
23 Oktyabr

ABŞ-də strateji nüvə qüvvələrinin təlimləri başlayıb  

20:19
23 Oktyabr

Onkoloq xərçəng riskini azaltmaq üçün ət istehlakı normasını açıqlayıb  

20:17
23 Oktyabr

Britaniyadan “Hazır ol” çağırışı  

20:13
23 Oktyabr

Xankəndidə “SOCGOV 2026: Ağıllı idarəetmə üçün rəqəmsal təhlil” mövzusunda beynəlxalq forum keçirilib – YENİLƏNİB 2 

20:10
23 Oktyabr

Xankəndidə keçirilən beynəlxalq forumda “ASAN xidmət” təcrübəsi təqdim olunub  

20:09
23 Oktyabr

Tramp: İstəsək, İranın bütün neftini və ölkənin özünü ələ keçirə bilərik  

20:07
23 Oktyabr

Türkiyə və Özbəkistan nümayəndə heyətləri Zəfər parkında və Qarabağ Universitetində olublar  

19:58
23 Oktyabr

XİN: Rumıniya sahillərində dron hücumuna məruz qalan gəmidəki 3 azərbaycanlı xilas edilib  

19:23
23 Oktyabr

Zəngilan Rayon İcra Hakimiyyətinin təşkilatçılığı ilə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin Yeni Azərbaycan Partiyasının VIII Qurultayındakı nitqindən irəli gələn vəzifələrə dair müşavirə keçirilib 

19:18
23 Oktyabr

Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinin rəhbəri Laçın və Kəlbəcərdə vətəndaşların müraciətlərini dinləyib  

18:53
23 Oktyabr

Milli Məclisin növbəti iclasının gündəliyi açıqlanıb

18:28
23 Oktyabr

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!