Azərbaycanda
ildən-ilə güclənən sosial müdafiə tədbirlərinin əhatə etdiyi həssas əhali qruplarından
biri də gözdən əlil şəxslərdir. Prezident İlham Əliyevin əlilliyi olan şəxslərə
xüsusi qayğısı gözdən əlilliyi olan vətəndaşların da sosial təminatı və reabilitasiyası,
rifah halının yaxşılaşdırılması istiqamətində mühüm addımların atılmasına şərait
yaradıb.
Təkcə son
illər belə şəxslər üçün Bakının Nərimanov rayonunda 132 mənzildən ibarət yaşayış
binası tikilib. Dövlət başçısının 11 iyun 2019-cu il tarixli sərəncamı həmin kateqoriyadan
olan vətəndaşların mənzillə təminatına xüsusi qayğının növbəti göstəricisi olmaqla
bu istiqamətdə növbəti addımın atılmasına imkan verib. Sərəncama əsasən, Bakı şəhərində
gözdən əlilliyi olan şəxslər üçün inşa ediləcək çoxmənzilli binanın layihə-smeta
sənədlərinin hazırlanması məqsədilə 300 min manat vəsait ayrılması nəzərdə tutulur.
Müvafiq layihə-smeta sənədlərinin hazırlanması
işlərindən sonra paytaxtda gözdən əlilliyi
olan şəxslər üçün daha bir çoxmənzilli yaşayış binasının tikintisinə başlanacaq.
Bu cür şəxslərin
cəmiyyətə inteqrasiyası sahəsində aparılan işlərdə Heydər Əliyev Fondu tərəfindən
mühüm dəstək göstərilir. Fondun müvafiq layihəsi çərçivəsində ayrı-ayrı bölgələrdə
(Naxçıvan, Gəncə və Yevlax) yaradılan regional informasiya mərkəzləri gözdən əlilliyi
olanların və görmə qabiliyyəti zəif insanların informasiya-kommunikasiya texnologiyalarından
istifadə imkanlarına malik olmasına xidmət edir.
Bakının Zabrat
qəsəbəsində istifadəyə verilən yetkinlik yaşına çatmamış görmə imkanı məhdud şəxslər
üçün Bərpa Mərkəzi isə reabilitasiyayönümlü sosial xidmətlərin təşkilində mühüm
əhəmiyyət daşıyır. Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin sifarişləri əsasında
icra olunan layihələr çərçivəsində görmə imkanları məhdud şəxslərin də reabilitasiya
məqsədli sosial xidmətlərlə təminatı üçün müvafiq işlər aparılır. Bu işlərin daha
da genişləndirilməsi məqsədilə bu il görmə imkanları məhdud uşaqlar üçün daha 2
sosial reabilitasiya mərkəzi yaradılıb və hazırda 3 belə mərkəz fəaliyyət göstərir.
Adıçəkilən
nazirlik tərəfindən gözdən əlilliyi olan şəxslər əlilliyə görə əmək pensiyası və
ya müavinətlə, həmçinin onlardan 1-ci dərəcə əlilliyi olanlar həmin sosial təminat
növləri ilə yanaşı, Prezidentin aylıq təqaüdü (100 manat) ilə təmin olunurlar. Keçən
il reallaşan sosial islahatlar çərçivəsində bu müavinət və təqaüdlərin orta hesabla
100 faiz artırılması, minimum pensiya məbləğinin 200 manata çatdırılması təmin edilib.
Həmçinin 1-ci dərəcə gözdən əlilliyi olan şəxslərə qulluq edənlərə Prezidentin
(50 manat) aylıq təqaüdü təsis olunub. Bununla yanaşı, pensiya qanunvericiliyində
I qrup əlilliyi olanlar (o cümlədən gözdən əlilliyi olanlar) üçün tələb edilən sığorta
stajı ilə bağlı, habelə pensiyanın hesablanmasında bir sıra güzəştlər nəzərdə tutulub.
Sağlamlıq
imkanları məhdud uşaqlar, o cümlədən görmə imkanları məhdudluğu səbəbi ilə bu kateqoriyadan
olan uşaqlara yönələn aylıq müavinət də bu il 83 faiz artırılaraq 150 manata çatdırılmaqla,
onlara qulluq edənlər üçün Prezidentin aylıq təqaüdü (50 manat) təsis olunub.
Eyni zamanda,
Prezidentin 3 may 2019-cu il tarixli sərəncamı ilə I və II dərəcə əlilliyi olan
şəxslərin, habelə sağlamlıq imkanları məhdud 18 yaşınadək uşaqların, o cümlədən
bu kateqoriyalardan olan görmə imkanları məhdud insanların da ali təhsil müəssisələrində
təhsil müddəti ərzində təhsil haqqı xərcləri dövlət büdcəsinin vəsaiti hesabına
ödənilir.
Nazirlik yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun
1 saylı sağlamlıq imkanları məhdud gənclər üçün Peşə Reabilitasiya Mərkəzinə istifadəyə
verildiyi vaxtdan indiyədək 1800-ə yaxın
gənc qəbul olunub ki, onlardan da bir qismi görmə imkanı məhdud şəxslərdir. Hazırda
mərkəzdə peşə təlimində olan 135 gəncin də bir qismi məhz görmə imkanı məhdud gənclərdir.
