BMT 2026-cı ilə qədər 50 ölkədə 135 milyon insana kömək etmək üçün 33 milyard dollarlıq qlobal humanitar çağırış edib.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Humanitar İşlərin Koordinasiyası Ofisinin (UNOCHA) 2026-cı il üçün qlobal humanitar çağırışla bağlı hesabatı dərc olunub.
Sənəddə bildirilir ki, BMT və onun tərəfdaşları dünya ictimaiyyətinə 33 milyard dollarlıq müraciət edirlər. "Prioritet 87 milyon insana son dərəcə zəruri yardım göstərməkdir. 2026-cı il üçün hədəfimiz 50 ölkədə 135 milyon insana yardım etbəkdir. Maliyyələşdirmənin kəskin şəkildə azaldılmasına və humanitar işçilərə qarşı hücumlara baxmayaraq, 2025-ci ildə 98 milyon insana kömək edə bildik", - deyə hesabatda qeyd olunur.
Yardımın ilk növbədə müharibələrdən, iqlim fəlakətlərindən, zəlzələlərdən, epidemiyalardan və aclıqdan ən çox təsirlənən bölgələrə yönəldiləcəyi vurğulanır. Ümumi 23 milyard dollardan 87 milyon insanın həyatını dərhal xilas etmək planlaşdırılır.
Hesabatda qeyd olunur ki, 2025-ci ildə BMT-nin Humanitar Yardım Proqramı üçün cəmi 12 milyard dollar toplanıb ki, bu da son 10 ilin ən aşağı göstəricisidir. Vəsait çatışmazlığı səbəbindən bu il 2024-cü illə müqayisədə 25 milyon az insan yardım alıb. Sənəddə deyilir: "Nəticələr dərhal özünü büruzə verdi: aclıq artdı, səhiyyə sistemləri böyük təzyiq altında qaldı, təhsil geri çəkildi, minatəmizləmə işləri dayandırıldı və ailələr bir-birinin ardınca zərbələr aldılar. Sığınacaq, nağd yardım, qorunma yoxdur".
Hesabatda qeyd olunur ki, mülki şəxslər beynəlxalq humanitar hüquqa tamamilə məhəl qoymurlar, əksəriyyəti yerli olan 320 nəfərdən çox humanitar işçi öldürülüb.
2026-cı il üçün ən böyük fərdi yardım planı şokedici dərəcədə zorakılıq və dağıntı yaşayan işğal olunmuş Fələstin əraziləri üçündür. 3 milyon insana kömək etmək üçün 4,1 milyard dollar lazımdır.
Dünyanın ən böyük köçkünlük böhranı olan Sudanda 20 milyon insan üçün 2,9 milyard dollar tələb olunur.
Hesabatda bildirilir ki, dünyanın ən böyük köçkün böhranı olan Sudanda 20 milyon insan üçün 2,9 milyard dollar lazımdır.
Ən böyük regional plan - 2,8 milyard dollar, Suriyadakı 8,6 milyon insan üçündür. BMT-nin üzv dövlətləri öz təsirlərindən istifadə edərək qanun pozuntularına görə məsuliyyət daşıyanları və onlara silah verənləri məsuliyyətə cəlb etməyə və silahlı münaqişələrdə humanitar işçilər də daxil olmaqla mülki şəxslərin qorunmasını təmin etməyə çağırılır.
BMT-nin Humanitar İşlər üzrə Baş Katibinin müavini və Təcili Yardım Koordinatoru Tom Fletçer vurğulayıb ki, 2026-cı il qlobal humanitar icmal kollektiv enerjinin ilk növbədə hara yönəldilməli olduğunu aydın şəkildə müəyyən edir. "Bu, islahat, sübut və effektivlik prinsiplərinə əsaslanır. Biz daha çox səlahiyyəti yerli təşkilatlara veririk və daha çox resursu birbaşa ehtiyacı olanlara yönəldirik. Biz humanitar işləri idealizm, təvazökarlıq və ümidlə yeniləyirik və yenidən qururuq", - deyə o bildirib.
Rizvan CƏFƏROV,
“Azərbaycan”
