Uzanan münaqişələr fonunda Azərbaycan modeli

Dünyanın müxtəlif regionlarında davam edən münaqişələr, uzunmüddətli gərginlik ocaqları və qeyri-müəyyən təhlükəsizlik mühiti qlobal sabitliyi ciddi şəkildə sarsıdır. Yaxın Şərqdə davam edən qarşıdurmalar, eləcə də Rusiya-Ukrayna müharibəsi göstərir ki, müasir dövrdə silahlı münaqişələr və tərəflər arasında qəti nəticə əldə etmək asan başa gəlmir.  

Milli Məclisin deputatı Nigar Məmmədova qəzetimizə açıqlamasında bildirib ki, bu gün bir çox münaqişə ya dondurulur, ya da qeyri-müəyyən vaxta qədər uzanır. Tərəflər arasında hərbi əməliyyatlar davam etsə də, nə tam qələbə, nə də dayanıqlı sülh əldə olunur. "Nəticədə regionlar illərlə qeyri-sabitlik, humanitar problemlər və iqtisadi geriləmə ilə üz-üzə qalır. Bu cür vəziyyətlər beynəlxalq hüququn effektivliyi və qlobal təhlükəsizlik mexanizmlərinin yetərli olub-olmaması ilə bağlı sualları da gündəmə gətirir. Belə mürəkkəb geosiyasi vəziyyətdə Azərbaycan nümunəsi uğurlu model kimi ön plana çıxır. 2020-ci ildə baş vermiş İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı Azərbaycan 44 gün ərzində hərbi əməliyyatları qəti nəticə ilə başa çatdıraraq 30 ilə yaxın davam edən mürəkkəb münaqişəyə son qoydu. Bu qələbə hərbi uğur olmaqla yanaşı, həm də beynəlxalq hüququn bərpası kimi tarixə düşdü", - deyə o əlavə edib.

Deputat qeyd edib ki, münaqişənin uzanmaması və qeyri-müəyyən mərhələyə keçməməsi əsas üstünlüklərdən biridir. Halbuki 30 il ərzində beynəlxalq vasitəçilər münaqişənin uzanması üçün bütün vasitələrdən istifadə etdilər. Uzun müddət aparılan  danışıqların nəticə verməməsi müharibəni qaçılmaz edirdi. Prezident İlham Əliyev hər zaman bəyan edirdi ki, bu vəziyyət sona qədər davam edə bilməz. Ermənistan isə öz xoşu ilə bizim tarixi torpaqlarımızdan çıxmaq niyyətində deyildi. Qarabağı Azərbaycandan qoparıb Ermənistana birləşdirmək erməni havadarlarının əsas planı idi. Azərbaycan xalqı və dövləti bu işğalla barışa bilməzdi və barışmadı. Prezident İlham Əliyevin uzaqgörən siyasəti nəticəsində Azərbaycan öz torpaqlarını hərbi yolla azad etməyə tam hazır idi. Ali Baş Komandanın da söylədiyi kimi: "Biz güc toplayırdıq və aydan-aya, ildən-ilə gücümüz artırdı. Biz beynəlxalq arenada öz səsimizi ucalda bildik. Bütün aparıcı beynəlxalq təşkilatlarda ölkəmizin münaqişə ilə bağlı mövqeyi üstünlük təşkil edirdi. Bir çox qərar və qətnamələr bizim Zəfərimizin hüquqi və siyasi əsasını təşkil edirdi".

N.Məmmədova vurğulayıb ki, Azərbaycan döyüş meydanında qalib gəlməklə bütün dünyada güclü dövlət, müzəffər xalq kimi tanınıb və qəbul edilib: "Təbii ki, Azərbaycanda ictimai-siyasi sabitlik, vətəndaş həmrəyliyi, vətənpərvər gənc nəsil, xalq-iqtidar birliyi də qələbəmizi şərtləndirən əsas amillərdən idi. Beləliklə, həm regionda yeni reallıqlar formalaşdı, həm də postmünaqişə dövrü üçün konkret inkişaf gündəliyi müəyyən edildi. Müharibədən sonra Azərbaycanın əsas prioritetlərindən biri təhlükəsizlik və sabitliyin möhkəmləndirilməsi oldu. Azad edilmiş ərazilərdə bərpa və yenidənqurma işlərinin aparılması, infrastruktur layihələrinin həyata keçirilməsi və bölgənin iqtisadi inteqrasiyası istiqamətində atılan addımlar ölkənin uzunmüddətli inkişaf strategiyasının tərkib hissəsidir. Bu siyasət milli maraqlarla yanaşı, regionda dayanıqlı sülhün təmin olunmasına xidmət edir".

Azərbaycanın regional əməkdaşlıq təşəbbüsləri ilə də diqqət çəkdiyini deyən deputat bildirib ki, nəqliyyat və logistika layihələri, o cümlədən Orta dəhliz kimi təşəbbüslər ölkəni Avrasiya məkanında mühüm tranzit və iqtisadi mərkəzə çevirir. Bu layihələr həm iqtisadi, həm də siyasi sabitlik üçün mühüm platforma rolunu oynayır. Nəticə etibarı ilə, müasir dünyada uzanan münaqişələr fonunda Azərbaycan modeli göstərir ki, qətiyyətli siyasət, aydın strateji məqsədlər və effektiv idarəetmə nəticəsində münaqişələrə qısa müddətdə son qoymaq, postmünaqişə dövründə sabitlik yaratmaq mümkündür. Bu təcrübə beynəlxalq müstəvidə də öyrənilməsi vacib olan nümunələrdən biri kimi qiymətləndirilir.

Əsmər QARDAŞXANOVA,

"Azərbaycan"