“Xankəndi” sualtı tikinti gəmisi yenə iş başındadır. Əslində o, Xəzərdə 10 ildən çoxdur çalışır. Son texniki nailiyyətləri özündə birləşdirən bu nadir gəmi "Şahdəniz-2" çərçivəsində ən böyük sualtı hasilat sistemini quraşdırmaq üçün layihələndirilib və inşa edilib.
"Şahdəniz"in əməliyyatçısı - BP şirkəti "Xankəndi"nin layihələndirilməsi və tikintisi barədə dəyəri 400 milyon dollara yaxın olan müqaviləni "Bakı Gəmiqayırma Zavodu" MMC ilə 2014-cü il aprelin 17-də bağlamışdı. 2017-ci il sentyabrın 6-da isə Prezident İlham Əliyev gəminin təqdimat mərasimində iştirak etdi. Dövlət başçısı dedi: "Şadam ki, bu nəhəng gəmi Azərbaycanda, Bakıda inşa edilib. Bu gəmiyə "Xankəndi" adı verilib. Onun da çox böyük mənası var. Xankəndi bizim qədim şəhərimizdir. Xankəndinin adı bizim üçün əzizdir, doğmadır. Təsadüfi deyil ki, dünyada nadir standartlara cavab verən bu gəmiyə məhz bu ad verilmişdir. Bu gəminin tikintisi ölkəmizin gücünü göstərir. Onu göstərir ki, bu gün Azərbaycanda istənilən böyük tikinti işi aparıla bilər. Bu gəminin inşası, istifadəyə verilməsi eyni zamanda onu göstərir ki, vaxtilə gəmiqayırma zavodunun tikintisi haqqında verilmiş qərar düzgün qərar idi. O vaxt bu qərarı verərkən və bu zavodun tikintisinə böyük sərmayə ayırarkən biz məhz bu məqsədi güdürdük ki, Azərbaycan istənilən növ gəmini inşa edə bilsin".
"Xankəndi"nin iki iri gövdə bölməsi Bakıya müvafiq müqavilə əsasında Sinqapurda inşa edilərək təhlükəsiz şəkildə gətirilmişdi. Bunlar Bakı Gəmiqayırma Zavodunda tikinti-quraşdırma sahəsinə çıxarılaraq inşası başa çatmış burun, yaşayış və idarəetmə blokları ilə birləşdirilmiş və müvafiq inteqrasiya işləri yerinə yetirildikdən sonra 2016-cı ilin mayında suya salınmışdı. Həmin vaxtdan bəri gəmi Xəzərdə üzərinə düşən missiyanı layiqincə yerinə yetirir.
BP şirkətindən aldığımız məlumata görə, “Xankəndi” bu ilin birinci yarısında “Şahdəniz-2” layihəsi çərçivəsində qərb cinah quyularında sualtı işlər üzrə fəaliyyətini davam etdirib. Aprel ayında bu cinahda artıq beşinci quyu işə salınıb.
“Şahdəniz-2”dəki əməliyyatlar “Xankəndi”nin əsas iş həcmi olmaqla yanaşı, ilin birinci yarısında gəmi həmçinin “Azəri-Çıraq-Günəşli” (AÇG) yataqlarında çalışıb. Belə ki, gəmi “Dərinsulu Günəşli” ərazisində bir çox quyularda yataqda təzyiqin idarə olunması və hasilat səviyyəsinin gücləndirilməsi imkanlarının erkən aşkarlanmasına kömək edəcək sualtı müdaxilə əməliyyatlarına cəlb olunub.
Əməliyyatçı şirkətin məlumatına görə, bu müddət ərzində “Akademik Tofiq İsmayılov” dalğıc gəmisi hazırda istismarda olan bütün “Şahdəniz-2” və AÇG sualtı hasilat obyektlərinə texniki xidmət, yoxlama və müdaxilə ilə bağlı ümumi işlərə dəstək verib. Bu, gəmidən və qazma qurğularından səmərəli istifadəni təmin etmək məqsədilə fəaliyyətlərin optimallaşdırılması və quyuların işə salınması müddətinin sürətləndirilməsi üçün inteqrasiya olunmuş qrafikin bir hissəsidir.
Xatırladaq ki, “Akademik Tofiq İsmayılov” Xəzər dənizində sualtı əməliyyatlar və dalğıc işləri həyata keçirən 91,8 metr uzunluğunda və 17 metr enində ixtisaslaşmış dalğıc gəmisidir. Bu gəminin təyinatı 300 metrə qədər dərinlikdə dalğıc və daha dərin sahələrdə mürəkkəb sualtı texniki missiyalar yerinə yetirməkdir.
Flora SADIQLI,
"Azərbaycan"
jpg_1787825368.jpg)
jpeg_1787813325.jpeg)
