06 Oktyabr 2026 14:52
1948
Elm və texnika
A- A+
Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatının adı açıqlanıb

Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatının adı açıqlanıb


Fizika üzrə 2026-cı il Nobel mükafatı Antarktidadakı “IceCube Neytrino” rəsədxanasına verdiyi mühüm töhfəyə və astrofizika mənşəli yüksək enerjili neytrinoların kəşfinə görə belçikalı alim Frensis Halzenə verilib. Bu barədə İsveç Kral Elmlər Akademiyası bildirib.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Frensis Halzen Cənub qütbündəki buzun son dərəcə çətin hissəcikləri - neytrinoları aşkar etmək üçün istifadə edilə biləcəyini kəşf edən ilk alimlərdən biri olub. Onun elmi baxışı və uzun illər davam edən tədqiqat işi Antarktida buzunun dərinliyində yerləşən və təxminən bir kub kilometr həcmində olan nəhəng detektor - “IceCube Neytrino” rəsədxanasının yaradılmasının əsasını təşkil edib.

“IceCube” alimlərə kainatın uzaq bölgələrində son dərəcə yüksək enerjili proseslər nəticəsində yaranan neytrinoları aşkar etməyə imkan verir. Rəsədxananın tikintisi 2011-ci ildə başa çatıb. Tədqiqatçılar son dərəcə yüksək enerjili ilk neytrinoları tezliklə aşkar ediblər. Bir neçə il sonra Günəş sisteminin xaricindən gələn astrofizik mənşəli neytrinoların mövcudluğunu göstərən nəticələr təqdim olunub.

Nobel mükafatı laureatı Mark Pirs qeyd edib: “Frensis Halzen bizim üçün fantastik bir alət yaradan beynəlxalq alim və mühəndislər komandasına rəhbərlik edib. O, əzmkarlığı və elmi baxışı sayəsində yeni astronomiya istiqamətinə yol açıb”.

Neytrinolar maddə ilə son dərəcə zəif qarşılıqlı təsir göstərir və bu, onların demək olar ki, maneəsiz olaraq böyük məsafələrə səyahət etməsinə imkan verir. Buna görə də onlar bəzən “kosmosdan gələn xəyal elçiləri” adlandırılır.

“IceCube” rəsədxanasının toplamağa davam etdiyi məlumatlar alimlərə yüksək enerjili neytrinoların yarandığı ekstremal kosmik mühitləri araşdırmaq imkanı verir. Müşahidələr kainatdakı ən güclü prosesləri daha yaxşı başa düşməyə və əvvəllər məlum olmayan astrofiziki hadisələri kəşf etməyə kömək edə bilər.

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir   

21:08
14 Noyabr

Putin, Si Cinpin və Tramp Çində görüşəcəklər

20:09
14 Noyabr

"Meta" 805 milyon avro məbləğində cərimələnib

19:29
14 Noyabr

Yol polisi küləkli hava şəraiti ilə bağlı sürücülərə müraciət edib

18:12
14 Noyabr

ABŞ-dən Zelenskiyə sual: Ukrayna NATO-ya üzv olarsa, Donbasdan çıxmağa razılaşacaqsınızmı?

16:44
14 Noyabr

Baş prokuror Kamran Əliyev Argentinadan olan həmkarları ilə görüşlər keçirib

15:39
14 Noyabr

Azərbaycan-Böyük Britaniya iqtisadi əlaqələri enerji layihələri ilə məhdudlaşmır

15:12
14 Noyabr

Yaponiyalı tələbələrə Azərbaycanın xarici siyasəti haqqında mühazirə oxunub

14:53
14 Noyabr

QMİ sədri Maskat Fəaliyyət Planı Forumunda iştirak edəcək

14:41
14 Noyabr

Azərbaycan–Böyük Britaniya münasibətləri strateji tərəfdaşlıq müstəvisində

14:39
14 Noyabr

COP31-dəki Azərbaycan pavilyonunda gənclərin təmiz enerji keçidindəki rolu müzakirə olunub

14:36
14 Noyabr

Sabah Bakıda və rayonlarda yağış, dağlıq ərazilərdə qar yağacaq

14:31
14 Noyabr

Fövqəladə Hallar Nazirliyi gözlənilən qeyri-sabit hava şəraiti ilə əlaqədar əhaliyə müraciət edib

13:26
14 Noyabr

Bir gündə 10 təşəbbüs, 10 görüş...

13:26
14 Noyabr

Bahar Muradova: Azərbaycanda qlobal iqlim gündəliyinə verilən təkan Türkiyədə yeni qərarların alınmasına gətirib çıxarmalıdır

12:47
14 Noyabr

COP31-də altıncı günün əsas mövzusu uşaqlar və gənclərdir

12:29
14 Noyabr

Müdafiə Nazirliyi: Hərbi hissələrdə əsgərlərlə görüşə müvəqqəti məhdudiyyət qoyulub

12:25
14 Noyabr

Britaniyalı ekspert: Azərbaycan və Böyük Britaniya arasında strateji tərəfdaşlıq münasibətlərin inkişafında mühüm mərhələdir

12:01
14 Noyabr

İrəvandakı Göy məscidin mərasim zalına erməni şairin adının verilməsi narahatlıq doğurur - BƏYANAT

11:48
14 Noyabr

Azərbaycan nefti 102 dollara satılır

11:27
14 Noyabr

Azərbaycan Avropanın enerji keçidində iştirak edəcək vacib tərəfdaşdır

11:24
14 Noyabr

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!