06 Oktyabr 2026 14:52
163
Elm və texnika
A- A+
Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatının adı açıqlanıb

Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatının adı açıqlanıb


Fizika üzrə 2026-cı il Nobel mükafatı Antarktidadakı “IceCube Neytrino” rəsədxanasına verdiyi mühüm töhfəyə və astrofizika mənşəli yüksək enerjili neytrinoların kəşfinə görə belçikalı alim Frensis Halzenə verilib. Bu barədə İsveç Kral Elmlər Akademiyası bildirib.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Frensis Halzen Cənub qütbündəki buzun son dərəcə çətin hissəcikləri - neytrinoları aşkar etmək üçün istifadə edilə biləcəyini kəşf edən ilk alimlərdən biri olub. Onun elmi baxışı və uzun illər davam edən tədqiqat işi Antarktida buzunun dərinliyində yerləşən və təxminən bir kub kilometr həcmində olan nəhəng detektor - “IceCube Neytrino” rəsədxanasının yaradılmasının əsasını təşkil edib.

“IceCube” alimlərə kainatın uzaq bölgələrində son dərəcə yüksək enerjili proseslər nəticəsində yaranan neytrinoları aşkar etməyə imkan verir. Rəsədxananın tikintisi 2011-ci ildə başa çatıb. Tədqiqatçılar son dərəcə yüksək enerjili ilk neytrinoları tezliklə aşkar ediblər. Bir neçə il sonra Günəş sisteminin xaricindən gələn astrofizik mənşəli neytrinoların mövcudluğunu göstərən nəticələr təqdim olunub.

Nobel mükafatı laureatı Mark Pirs qeyd edib: “Frensis Halzen bizim üçün fantastik bir alət yaradan beynəlxalq alim və mühəndislər komandasına rəhbərlik edib. O, əzmkarlığı və elmi baxışı sayəsində yeni astronomiya istiqamətinə yol açıb”.

Neytrinolar maddə ilə son dərəcə zəif qarşılıqlı təsir göstərir və bu, onların demək olar ki, maneəsiz olaraq böyük məsafələrə səyahət etməsinə imkan verir. Buna görə də onlar bəzən “kosmosdan gələn xəyal elçiləri” adlandırılır.

“IceCube” rəsədxanasının toplamağa davam etdiyi məlumatlar alimlərə yüksək enerjili neytrinoların yarandığı ekstremal kosmik mühitləri araşdırmaq imkanı verir. Müşahidələr kainatdakı ən güclü prosesləri daha yaxşı başa düşməyə və əvvəllər məlum olmayan astrofiziki hadisələri kəşf etməyə kömək edə bilər.

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

ABŞ və Avstraliya “HACM” yeni hipersəsli raketini sınaqdan keçirib  

16:25
06 Oktyabr

Cənubi Koreyadan süni intellektlə kibertəhdidlərə qarşı addım  

16:23
06 Oktyabr

Prezident İlham Əliyev Böyük Britaniyanın ticarət üzrə dövlət nazirini qəbul edib YENİLƏNİB

16:20
06 Oktyabr

Biləcəri–Yalama xəttində sürət artacaq

16:14
06 Oktyabr

Sentyabrda 110 aptek yoxlanılıb - 26-da nöqsan aşkarlanıb

16:09
06 Oktyabr

Prezident İlham Əliyev: İqlim dəyişmələri ilə mübarizə səylərində kiçik ada dövlətlərini dəstəkləməyə davam edəcəyik  

16:05
06 Oktyabr

Ürək-damar xəstəlikləri dünyada əsas ölüm səbəbi olaraq qalır

15:58
06 Oktyabr

Azərbaycan Prezidenti: Biz COP29 Sədrliyimiz çərçivəsində inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətlərinin prioritetlərini ön plana çəkdik  

15:51
06 Oktyabr

2026-cı il Pre-COP Liderlər Tədbirinin iştirakçılarına  

15:50
06 Oktyabr

Korrupsiya ilə əlaqədar məlumat verən şəxslərə maddi mükafat veriləcək

15:47
06 Oktyabr

Ceyhun Bayramov ABŞ rəsmisini regional məsələlər barədə məlumatlandırıb

15:44
06 Oktyabr

Azərbaycanın yeni inkişaf mərhələsinin strateji hədəfləri

15:34
06 Oktyabr

Korrupsiya ilə bağlı məlumat verən şəxslərin həvəsləndirilməsi və müdafiəsi haqqında yeni qanun layihəsi müzakirə olunur  

15:16
06 Oktyabr

Nazir: bp ilə əməkdaşlığımız yeni layihələrlə inkişaf edir  

15:13
06 Oktyabr

Səbinə Əliyeva: BMT ilə insan hüquqları sahəsində əməkdaşlığın inkişafı vacibdir  

15:03
06 Oktyabr

Azərbaycan-Britaniya əməkdaşlığı üzrə 2026-2027-ci illər üçün Fəaliyyət Planında 60-dan çox tədbir nəzərdə tutulub  

14:58
06 Oktyabr

Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatının adı açıqlanıb

14:52
06 Oktyabr

Pərviz Şahbazov: Böyük Britaniyanın Azərbaycana olan investisiyalarının həcmi 39 milyard dolları ötür  

14:51
06 Oktyabr

Orta Dəhlizin imkanları genişləndirilir  

14:42
06 Oktyabr

Nazir: Azərbaycan ilə Böyük Britaniyanın tranzit yükdaşımalarının həcmi 14 faiz artıb

14:33
06 Oktyabr

Bakıda Azərbaycan-Böyük Britaniya Birgə Hökumətlərarası Komissiyanın iclası keçirilir

14:29
06 Oktyabr

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

TƏQVİM / ARXİV

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!