Avropa İttifaqına (Aİ) sığınacaq üçün müraciət edənlərin sayı son bir ildə xeyli azalıb. Avropa Sığınacaq Agentliyinin (EUAA) illik hesabatına görə, 2025-ci ildə 27 Aİ ölkəsində, eləcə də Norveç, İsveçrə, İslandiya və Lixtenşteynə təxminən 822 min qaçqın sığınacaq üçün müraciət edib ki, bu da əvvəlki illə müqayisədə 19 faiz azalma deməkdir.
Hesabat müəllifləri sığınacaq üçün müraciətlərin azalmasını əsasən Suriyadakı hadisələrlə əlaqələndirirlər. Orada uzun müddətdir mövcud olan Bəşər Əsəd rejimi 2024-cü ilin sonlarında devrilib və bu da Avropada sığınacaq axtaran suriyalıların sayının 72 faiz azalmasına səbəb olub. Bundan əlavə, Türkiyə vətəndaşlarının müraciətləri 40, Banqladeş vətəndaşlarının müraciətləri isə 15 faiz azalıb.
Müraciətlərin 80 faizi Almaniya, Fransa, İtaliya, İspaniya və Yunanıstana olub. Aİ və tərəfdaş ölkələr arasında Almaniyaya 2025-ci ildə təxminən 163 min nəfər müraciət edib ki, bu da regionda ən yüksək rəqəmdir. Lakin bu rəqəm 2024-cü illə müqayisədə 33 faiz azdır. Fransaya müraciət edənlərin sayı sabit qalsa da (təxminən 152 min), İspaniyada 15 (143 min), İtaliyada (134 min) və Yunanıstanda (62 min) 16 faiz azalıb. Birlikdə bu beş ölkə Aİ və onun dörd tərəfdaş ölkəsindəki bütün sığınacaq müraciətlərinin 80 faizini təşkil edib.
Avropa Komissiyası qaçqın axınının azalmasını miqrasiya siyasətinin sərtləşdirilməsi ilə əlaqələndirir. "Keçən il Aİ-yə sığınacaq üçün müraciət edənlərin sayının əhəmiyyətli dərəcədə azalması göstərir ki, Avropa miqrasiya siyasətimizdə edilən dəyişikliklər artıq öz bəhrəsini verir", - deyə Aİ-nin Miqrasiya üzrə komissarı Maqnus Brunner bildirib. O, miqrasiya yolları boyunca yerləşən ölkələrlə ardıcıl əməkdaşlığı əsas amil kimi qeyd edib: "Bu əməkdaşlıq həmçinin yeni miqrasiya dalğalarına daha tez və daha effektiv şəkildə cavab verməyimizə kömək edəcək". Avropa Komissarı həmçinin Brüsselin immiqrasiya axınlarını azaltmaq üçün məqsədyönlü tədbirlər gördüyünü xatırladıb, digər məsələlərlə yanaşı, Suriyadakı vəziyyəti sabitləşdirmək və insan alverinə qarşı mübarizə səylərinə toxunub. M.Brunner həmçinin Aİ ölkələrini yeni sığınacaq sisteminə keçidi başa çatdırmağa və yeni miqrasiya qaydalarının qəbul edilməsi ilə yaradılan imkanlardan istifadə etməyə çağırıb. "Bu, sığınacaq sistemimizi gələcək sui-istifadələrdən qoruyacaq və ehtiyacı olanların gələcəkdə müdafiəsini təmin edəcək".
2015-ci ildən bəri müzakirə olunan və nəhayət, 2024-cü ildə təsdiqlənən Avropa Sığınacaq Sistemi (CEA) qaçqınların girişini daha effektiv şəkildə tənzimləməyi və onları Aİ-yə üzv ölkələr arasında bölüşdürməyi hədəfləyir. İslahatın Aİ ölkələri tərəfindən bu ilin ortalarına qədər tamamlanması planlaşdırılır.
Rizvan CƏFƏROV,
"Azərbaycan"
