Bu gün xalqımız müstəqillik dövrünün ən əlamətdar günlərindən birini - Zəfər Gününü qeyd edir. Zəfər Günü hər bir azərbaycanlı üçün qürur mənbəyi, böyük mənəvi əhəmiyyəti olan bir tarixdir. Bu tarix Prezident İlham Əliyevin qətiyyətini, dövlətimizin qüdrətini, ordumuzun gücünü, xalqımızın birliyini dünyaya bəyan edir.
Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində ziddiyyətlər hökm sürür. Beynəlxalq hüquq qaydaları bir çox halda kobud şəkildə pozulur. Belə bir şəraitdə dövlətlərin öz milli hüquqlarını təmin etmələri də kifayət qədər çətinliklər yaradır. Azərbaycan ərazilərinin 30 ilə yaxın işğal altında qalması da beynəlxalq hüququn kobud şəkildə tapdalanması idi. Bunu edən isə yalnız Ermənistan deyildi, həm də ona dəstək verən Qərbin siyasi dairələri idi. Elə buna görə də Qarabağ problemini 30 ilə yaxın bir dövr ərzində danışıqlar yolu ilə həll etmək mümkün olmadı. BMT Təhlükəsizlik Şurası 1993-cü ildə Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunmasını tələb edən 4 qətnamə qəbul etsə də, Ermənistan öz havadarlarına arxalanaraq bu sənədlərin icrasından yayındı. ATƏT-in Minsk qrupu isə işğalçını öz adı ilə çağırmaqdan yayındı, ikili standartlardan çıxış edərək təcavüzkara dəstək verdi.
Qarabağ məsələsi Azərbaycan dövlətinin haqq işi idi. Təcrübə isə göstərir ki, ölkəmizi öz haqlı mövqeyindən çəkindirmək mümkün deyil. Bu sahədə Ulu Öndər Heydər Əliyevin müəyyən etdiyi siyasi kursun yeganə məqsədi torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması idi. Bu siyasəti qətiyyətlə davam etdirən Prezident İlham Əliyev respublikamıza rəhbərliyinin ilk günündən bəyan etdi ki, torpaqlarımız nəyin bahasına olursa-olsun, işğaldan azad ediləcəkdir. Bu gün Azərbaycanın keçdiyi inkişaf yollarını nəzərdən keçirəndə görürük ki, möhtərəm İlham Əliyev torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi üçün çoxvektorlu siyasət yürüdüb. Hərbi quruculuqla yanaşı, həm iqtisadi siyasətin, həm də xarici siyasətin mərkəzində dayanan əsas amillərdən biri torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi olub. Vətən müharibəsinə qədər gedilən yol göstərir ki, Azərbaycanın həm iqtisadi yüksəlişinin təmin olunması, həm də beynəlxalq mövqelərinin möhkəmləndirilməsi torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi istiqamətində həyata keçirilən dövlət siyasətinin uğurlarını təmin edən əsas meyarlardır. Beləliklə, Azərbaycan həm iqtisadi, həm də siyasi sferada fəal iş apardı, hücum diplomatiyası yürüdərək dünya erməniliyinin saxta iddialarını ifşa etdi, Ermənistanı bütün platformalarda çıxılmaz vəziyyətə saldı.
Azərbaycan dövləti nə qədər sülh danışıqlarına sadiq qalsa da, ədalətin bərpa olunmasında güc variantını da istisna etmədi. Ermənistanın danışıqlar prosesini sabotaj etməsi və davamlı şəkildə hərbi təxribatlar törətməsi 2020-ci il sentyabrın 27-də İkinci Qarabağ müharibəsinin başlanması ilə nəticələndi. Əslində, bu, bütün Azərbaycan xalqının gözlədiyi tarixi anın yetişməsi idi. Həmin gün Prezident İlham Əliyevin Ali Baş Komandanlığı ilə Azərbaycan Ordusu özünün tarixi və müqəddəs missiyasının icrasına başladı.
Azərbaycan xalqı dövlətimizin bu savaşdan qalib çıxacağına əmin idi. Bu əminliyi doğuran əsas amillər Silahlı Qüvvələrimizin yüksək döyüş imkanlarına malik olması, xalqımızın həmrəyliyi və Prezident İlham Əliyevin ətrafında sıx birləşməsi idi. Bu əminliyi formalaşdıran əsas siyasi amil isə cənab Prezident İlham Əliyevin yürütdüyü cəsarətli və qətiyyətli siyasət idi. Və elə müharibənin ilk günündən xalqımızın əminliyi döyüş meydanlarında özünü layiqincə doğrultdu. Azərbaycan Silahlı Qüvvələri ilk gündən özünün döyüş imkanları ilə Ermənistan ordusu üzərində müqayisəyə gəlməz üstünlüyə malik olduğunu nümayiş etdirdi. Yeni nəsil müharibə aparan ordumuz bir-birinin ardınca şəhər və kəndlərimizi azad etməklə xalqımızın yeni qəhrəmanlıq tarixini yazdı. Ordumuzun şəxsi heyəti bu savaşda vətəni sevməyin yeni nümunələrini yaratdı. Bəli, Ali Baş Komandanı cənab Prezident İlham Əliyev olan ordumuz bu savaşda öz missiyasını uğurla, qətiyyətlə yerinə yetirdi, işğal altında olan torpaqlarımız cəmi 44 günə azad edildi.
Vətən müharibəsində hər bir şəhərimizin, kəndimizin və qəsəbəmizin azad edilməsi xalqımızın əbədi qürur mənbəyi olan qəhrəmanlıq nümunəsidir. Müharibənin ilk günündən bütün vətəndaşlarımız ordumuzun qələbə dolu yürüşünü səbirsizliklə gözlədilər. Prezident İlham Əliyevin xalqa müraciətləri zamanı zəfər xəbərlərini bəyan etməsi bütün Azərbaycan xalqına sonsuz sevinc yaşatdı.
Döyüşlərin ilk günündən başlayaraq şəhər və kəndlərimizin işğaldan azad edilməsi müharibənin gedişinə təsir göstərdi, bizi qələbəyə yaxınlaşdırdı. 2020-ci il noyabrın 8-də Qarabağın mirvarisi Şuşanın azad edilməsi isə 44 günlük müharibənin taleyini müəyyənləşdirən əsas hadisə oldu. Azərbaycan Ordusunun məhz Şuşa zəfərindən sonra Ermənistan kapitulyasiya etdi. 2020-ci il noyabrın 10-da imzalanan üçtərəfli Bəyanat 44 günlük müharibədə Azərbaycanın qələbəsinin, Ermənistanın isə məğlubiyyətinin hüquqi təsdiqi oldu.
Bu möhtəşəm zəfərin memarı Prezident İlham Əliyev ata vəsiyyətini yerinə yetirərək, Ulu Öndərin başladığı işi məntiqi sonluğuna çatdırdı, bununla da öz adını Azərbaycan tarixinə qüdrətli sərkərdə, Müzəffər Ali Baş Komandan kimi əbədi yazdırdı. Dövlətimizin gücünün və milli qürurumuzun təntənəsinə çevrilən bu möhtəşəm qələbə Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə əbədiləşdirildi. Şuşa şəhərinin işğaldan azad edilməsinin tarixi əhəmiyyəti nəzərə alınaraq, noyabr ayının 8-i Zəfər Günü elan edildi.
Zəfər Günü ilə yanaşı, noyabrın 8-i ölkəmizdə həm də Şuşa Şəhəri Günü kimi qeyd olunur. Qeyd etdiyimiz kimi, Şuşanın azad edilməsi Vətən müharibəsinin taleyini müəyyən etdi. Həmin gün Şəhidlər xiyabanında Azərbaycan xalqına müraciət edən Prezident İlham Əliyev bildirdi ki, 2020-ci il noyabrın 8-i Azərbaycan tarixində əbədi qalacaqdır: "İyirmi səkkiz il yarım işğal altında olan Şuşa azad edildi! Şuşa indi azaddır! Biz Şuşaya qayıtmışıq! Biz bu tarixi Qələbəni döyüş meydanında qazandıq. 2020-ci il noyabrın 8-i Azərbaycan tarixində əbədi qalacaqdır. Bu tarix əbədi yaşayacaq. Bu, bizim şanlı Qələbəmizin, Zəfərimizin günüdür! Bu qələbəni biz döyüş meydanında qazandıq, danışıqlar masası arxasında yox".
Şuşanın azad edilməsi xalqımız üçün həm də mənəvi qələbə oldu. Çünki Şuşa bizim milli mədəniyyətimizin və incəsənətimizin əsas ünvanlarından biri, musiqimizin beşiyidir. Şuşa Azərbaycan tarixində müstəsna yeri olan bir şəhərdir. Elə buna görə də Şuşanın bərpası və quruculuğu Prezident İlham Əliyevin xüsusi diqqət mərkəzindədir. Dövlət başçısının indiyə kimi Şuşaya dəfələrlə səfər etməsi də bu diqqətin təzahürüdür. Azadlığına qovuşmuş bu qədim yurd yerimizdə indi böyük quruculuq, və təmir-bərpa işləri aparılır. Ötən 5 ildə Şuşada olduqca əzəmətdi infrastruktur layihələri icra olunub. İşğaldan azad edilmiş ərazilərimizin quruculuğuna layiqli töhfələr verən Heydər Əliyev Fondu da Şuşanın bərpası prosesində yaxından iştirak edir. Şuşanın tarixi ənənələri də bərpa olunub. "Xarıbülbül" festivalının və Vaqif Poeziya Günlərinin keçirilməsi Şuşanın mədəni dirçəlişindən xəbər verir.
Şuşa Azərbaycan üçün müstəsna yeri olan şəhərdir. 2021-ci ildə Milli Məclis tərəfindən "Azərbaycanın mədəniyyət paytaxtı - Şuşa şəhəri haqqında" qanunun qəbul edilməsi, Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə 2022-ci ilin Azərbaycan Respublikasında "Şuşa ili" elan edilməsi də bunu təsdiq edir.
Şuşanın azad edilməsi türk dövlətlərində, o cümlədən islam dünyasında böyük sevinclə qarşılandı. Buna görə də Şuşa 2023-cü ildə "Türk dünyasının mədəniyyət paytaxtı", 2024-cü ildə "İslam dünyasının mədəniyyət paytaxtı" elan edildi. 2026-cı il üçün isə Şuşa "İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının turizm paytaxtı" elan olunub. Quruculuğu ilə göz oxşayan Şuşa həm də beynəlxalq tədbirlərin keçirildiyi bir ünvandır.
Ermənilərin işğal dövründə dağıtdıqları Şuşa bu gün sürətlə bərpa olunur, tarixi simasını, ənənələrini özünə qaytarır. Bu qədim yurd yerimiz öz tarixi, dəyərləri, ənənələri və əzəməti ilə Qarabağın tarixi Azərbaycan ərazisi olduğunu dünyaya bəyan edir.
Müşfiq MƏMMƏDLİ,
Milli Məclisin deputatı
