Azərbaycanda inkişaf edən sahələrdən biri də turizmdir. İldən ilə respublikamıza gələn turistlərin sayında artım müşahidə olunur. Sözügedən sektorda ölkələr arasında dərin rəqabətin olmasını nəzərə alaraq, hazırda qarşıda duran əsas vəzifələrdən biri respublikamızın turizm imkanlarının daha da artırılmasıdır.
Son illər ölkəmizdə bu istiqamətdə bir sıra müxtəlif tədbirlər həyata keçirilib, turizm infrastrukturu inkişaf etdirilib. Bir çox turizm ölkələri kimi Azərbaycanda da kazinoların fəaliyyətinə icazə verilməsi respublikamıza xarici turistlərin marağının daha da yüksəlməsi baxımından mühüm addımi ola bilər.
Bununla bağlı məsələ Milli Məclisin dünən keçirilən iclasında da müzakirə olunub. Birinci oxunuşda qəbul edilən Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsində, Azərbaycan Respublikasının Cinayət Məcəlləsində, Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsində, “İnformasiya, informasiyalaşdırma və informasiyanın mühafizəsi haqqında”, “Dövlət rüsumu haqqında”, “Reklam haqqında”, “Lisenziyalar və icazələr haqqında”, “Cinayət yolu ilə əldə edilmiş əmlakın leqallaşdırılmasına və terrorçuluğun maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizə haqqında” və “Xəzər dənizinin (gölünün) Azərbaycan Respublikasına mənsub olan bölməsində süni torpaq sahələrinin yaradılması haqqında” Azərbaycan Respublikasının qanunlarında dəyişiklik edilməsi barədə qanun layihəsinin təqdimatı zamanı bildirilib ki, layihədə “Xəzər dənizinin (gölünün) Azərbaycan Respublikasına mənsub olan bölməsində süni torpaq sahələrinin yaradılması haqqında” Qanuna yeni 3-1-ci fəslin (“Süni torpaq sahələrində sahibkarlıq fəaliyyəti” adlı) əlavə olunması təklif edilib. Layihənin 8-1-ci maddəsi süni torpaq sahələrində bütövlükdə sahibkarlığın inkişafına şərait yaradılmasını ehtiva edir, 8-2-ci maddəsində isə kazino oyunlarının yalnız süni torpaq sahələrində, qanunvericiliyin tələbləri nəzərə alınmaqla təşkil edilməsinə icazə verilir.
Qeyd edək ki, ərazi və əhalisinin sayına görə Gürcüstan Azərbaycandan kiçik ölkə olsa da, turizm gəlirlərinə görə daha öndədir. Bunun əsas səbəblərindən biri kimi kazino biznesinin leqallaşdırılmasıdır.
Qazaxıstanda kazino biznesi ölkəyə xeyli gəlir gətirir. Rəsmi rəqəmlərə görə, 2023-cü ildə Qazaxıstanda mərc fəaliyyəti ilə məşğul olan mərkəzlərin ümumi gəliri 2,85 milyard ABŞ dollar təşkil edib. 2023-cü ildə Qazaxıstanın dövlət büdcəsinə kazinolardan 245 milyon dollar vergi ödənilib.
2023-cü ildə Rusiyada kazino sənayesinin ümumi gəliri təxminən 2,1 milyard avro təşkil edib. Hətta BƏƏ-də uzun illər qadağan olan kazinoların fəaliyyətinə icazə verilir, 2027-ci ildə İlk kazinonun açılması gözlənilir. Çində də xüsusi ərazidə - Makaoda kazinoya icazə verilir və burada 30-dan artıq kazino var. Makao gəlirlərinin 80 faizi kazino fəaliyyətindəndir. Sinqapur, Filippin, Monako və Kamboca kimi digər ölkələr də kazinolarda oynamaq üçün bu ölkələrə gələn turistlərdən əhəmiyyətli gəlir əldə edirlər.
Mütəxəssislərin fikrincə, kazinoların fəaliyyətə başlamasının Azərbaycana gələn turist sayına böyük təsiri olacaq. Lakin Azərbaycanda “oyun turizmi”nin təşkili üçün hüquqi əsasların yaradılması təşəbbüsü heç də ölkə ərazisində “oyun biznesi”nin təşviqi və ya təbliği anlamına gəlmir. Əksinə, xüsusi reqlamentləşmə və məhdudiyyətlərin tətbiqi gözlənilir. Belə ki, layihəyə əsasən ölkəmizdə bu sahə üzrə ciddi nəzarət və tənzimləmə nəzərdə tutulur. Qeyd etdiyimiz kimi kazino oyunlarının yalnız süni torpaq sahələrində təşkilinə icazə verilir. Eyni zamanda 21 yaşadək şəxslərin uduşlu oyunlara buraxılmasına yol verilmir. Bütün bunlar onu göstərir ki, layihədə bu məsələyə liberal deyil, mühafizəkar yanaşma var.
Bütövlükdə, bu məsələ respublikamızda “kazino iqtisadiyyatı”nın və ya şəbəkəsinin qurulmasını qətiyyən nəzərdə tutmur. Yalnız süni torpaq sahələrində təşkil olunan kazino oyunları respublikamıza xarici turist axınını artmasına, yeni iş yerlərinin açılmasına, büdcə üçün əlavə gəlir mənbəyinin yaradılmasına xidmət edəcək.
Rəşad CƏFƏRLİ,
«Azərbaycan»
