16 Yanvar 2022 00:15
421
Elm və texnika

Ən uzun davam edən şahmat oyunu

 

İlk dəfə Hindistanda yaranmış şahmat idman növü ilə Qərb ölkələri yalnız IX əsrdə tanış olublar. Şahmat oyunu zaman-zaman dəyişikliklərə məruz qalaraq müasir vəziyyətinə gəlib çatıb.

Piyada fiqurların başlanğıc mövqeyindən 2 dama gediş etməsi ilk dəfə 1280-ci ildə İspaniyada tətbiq olunub. İndi piyadanı ata, filə, topa və vəzirə çevirmək olsa da, əvvəllər bu mümkün deyildi. Bütün tarix boyu vəzir çox saylı dəyişiliklərə məruz qalıb. Əvvəl o, diaqonal üzrə yalnız 2 dama gedə bilirdi, sonra isə fil kimi getməyə başladı. Hazırda vəzir diaqonal üzrə həm üfüqi, həm də şaquli xətt üzrə hərəkət edə bilir.

Şahmat üzrə ən uzun turnir 269 gedişdən ibarət olub. O, 20 saat 15 dəqiqə davam edib və mübarizə heç-heçə bitib.

Dünyada şahmatı gözübağlı oynaya bilən insanlar da var. Təbii ki, bu cür oyun oynamaq üçün oyunçunun beynində özünə oyun lövhəsi qurması lazımdır. 1960-cı ildə macar Yanuş Feş gözübağlı şahmat oynamağa görə rekord göstərici sahibi olub. O, 52 rəqibə qarşı 31 partiya oynayıb.

Şahmat oyunu əsasında şahmat fiqurlarını, lövhəsini və s. dəyişən bir sıra oyunlar da əmələ gəlib. Hətta iki lövhəni bir-birinin yanında qoyaraq İsveç şahmatı oynamaq olar. Bu oyunda rəqibin lövhəsindən fiquru götürüb onu digər lövhədə oynayan partnyora vermək olar.

 

İlhamə İSABALAYEVA,

“Azərbaycan”

Digər Xəbərlər

QƏZETİN ÇAP VERSİYASI

XƏBƏR LENTİ Bütün xəbərlər

DİQQƏT ÇƏKƏNLƏR

ÇOX OXUNANLAR

OXUCU MƏKTUBLARI

NƏŞRLƏRİMİZ

BAŞ REDAKTORDAN

Hamımızın Azərbaycan adlı bir Vətəni var! Qoynunda dünyaya göz açdığımız, minbir nemətindən dadıb isti qucağında boya-başa çatdığımız bu əvəzolunmaz diyar azərbaycanlı adını qürur və iftixarla daşıyan hər kəs üçün müqəddəs və ülvidir.
Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu Vətən müharibəsində zəfər çalaraq erməni işğalçılarını kapitulyasiyaya məcbur etdi, düşməni qovaraq ərazi bütövlüyünə nail oldu.
Bununla da Azərbaycan yeni inkişaf dövrünə qədəm qoydu.
Bu dövrdə dünyada mürəkkəb və ziddiyyətli proseslər davam etməkdədir!
Hələ də dünyada ədalətsizliklər mövcuddur!
Hələ də dünyada ikili standartlar var!
Hələ də dünyada güclülər zəiflərin haqqını tapdalamaq istəyir!
Odur ki, biz daima güclü olmalıyıq.
Güclü olmağın əsas şərti isə bizim birliyimizdir!
Dünyanın harasında yaşamağımızdan, hansı sahədə çalışmağımızdan asılı olmayaraq, əlbir və əlaqəli fəaliyyət göstərməyi bacarmalıyıq.
Azərbaycan naminə, onun dünyada yeri, yüksək nüfuzu uğrunda daim birlikdə mübarizə aparmalıyıq.
Yalnız bu halda anamız Azərbaycanı qoruya, yüksəldə və hamımız üçün qürur mənbəyinə çevirə bilərik.
Ulu yurdumuzun adını daşıyan "Azərbaycan" qəzeti də bu amala xidmət edir.
Əziz azərbaycanlılar! Sizi Azərbaycan naminə, övladlarımızın firavan və xoşbəxt gələcəyi uğrunda əlbir və əlaqəli fəaliyyətə çağırıram!

TƏQVİM / ARXİV

Video